ÿþ<html> <head> <meta http-equiv=Content-Type content="text/html; charset=unicode"> <meta name=Generator content="Microsoft Word 12 (filtered)"> <style> <!-- /* Font Definitions */ @font-face {font-family:"Cambria Math"; panose-1:2 4 5 3 5 4 6 3 2 4;} /* Style Definitions */ p.MsoNormal, li.MsoNormal, div.MsoNormal {margin:0in; margin-bottom:.0001pt; font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";} h3 {mso-style-link:"Heading 3 Char"; margin-right:0in; margin-left:0in; font-size:13.5pt; font-family:"Times New Roman","serif";} a:link, span.MsoHyperlink {color:#CCEEDD; text-decoration:underline;} a:visited, span.MsoHyperlinkFollowed {color:purple; text-decoration:underline;} p.msochpdefault, li.msochpdefault, div.msochpdefault {mso-style-name:msochpdefault; margin-right:0in; margin-left:0in; font-size:10.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";} span.Heading3Char {mso-style-name:"Heading 3 Char"; mso-style-link:"Heading 3"; font-weight:bold;} .MsoChpDefault {font-size:10.0pt;} @page Section1 {size:8.5in 11.0in; margin:1.0in 1.0in 1.0in 1.0in;} div.Section1 {page:Section1;} --> </style> <meta http-equiv="page-enter" content="revealtrans(duration=2, transition=3)"> <STYLE TYPE="text/css"> a:link { color: blue; text-decoration: none } a:active { color: red; text-decoration: none } a:visited { color: blue; text-decoration: none } a:hover { color: #FF0000 ; text-decoration: underline } </STYLE> </head> <BODY bgColor="#fffacd" leftMargin=0 background="http://thatsonchaudoc.com/backgrpic/dragonbg2.jpg" topMargin=0 bgproperties="fixed" align="center" > <TABLE cellSpacing=0 cellPadding=0 border=0 width=100% > <tr> <td width="100%"> <table vAlign=center align=center border=3 > <tr vAlign=center> <!--- **** 100% window ---> <td vAlign=top width = 950> <table background="" bgColor="#fffacd"> <tr> <td> <TABLE border="4" cellSpacing=5 borderColorDark=#253431 cellPadding=0 width="100%" cellspacing="0" cellpadding="0" > <!--- **** main body ---> <tr> <!-- Title ---> <!-- <td background="http://thatsonchaudoc.com/mucluctitle/TSCD_title2.jpg" width = "70%" height=135>--> <td background="http://thatsonchaudoc.com/mucluctitle/ButKy_title.jpg" height = 140> <TABLE cellSpacing=0 cellPadding=0 border=0> <tr> <TD align="center" width=50%> <img src="http://thatsonchaudoc.com/backgrpic/HoiKy_2friend.gif" width ="70" height ="50" alt=""> </TD> <TD vAlign=right> <p> <IMG src="http://thatsonchaudoc.com/backgrpic/bird6.gif" width = "50%" border=0> </p> </TD> <TD vAlign=right> <img src="http://thatsonchaudoc.com/backgrpic/HoiKy_2bird.gif" width ="90" height ="70" alt=""> </TD> </TR> </TABLE> </td> </tr> <!-- end Title ---> <tr > <!--- Menu Bar ---> <td align="center" > <table border="2" height ="30" cellspacing="0" cellpadding="0" background="" > <tr> <td align="center" width = 950> <p> <b> <font face="Times New Roman" size=2 color="black"> <a href="http://thatsonchaudoc.com/index.html","","menubar=no"> <span style="text-decoration: none">Trang Chính</a> &nbsp;&nbsp; <a href="http://thatsonchaudoc.com/hinhanh.html","","menubar=no"> <span style="text-decoration: none">Hình ¢nh</a> &nbsp;&nbsp; <a href="http://thatsonchaudoc.com/hoiky.html","","menubar=no"> <span style="text-decoration: none">Bút Ký </a> &nbsp;&nbsp; <a href="http://thatsonchaudoc.com/truyenngan.html","","menubar=no"> <span style="text-decoration: none">TruyÇn Ng¯n</a> &nbsp;&nbsp; <a href="http://thatsonchaudoc.com/truyenngan2.html","","menubar=no"> <span style="text-decoration: none">TruyÇn Th­t Ng¯n</a> &nbsp;&nbsp; <a href="http://thatsonchaudoc.com/TacGiaTacPham.html"> <span style="text-decoration: none"> TG & Tác Ph©m </a> &nbsp;&nbsp; <a href="http://thatsonchaudoc.com/tho.html","","menubar=no"> <span style="text-decoration: none">Th¡ </a> &nbsp;&nbsp; <a href="http://thatsonchaudoc.com/DiTichVaDanhNhan.html","","menubar=no"> <span style="text-decoration: none">Di Tích LËch Sí và Danh Nhân </a> &nbsp;&nbsp; <a href="http://thatsonchaudoc.com/gopnhat.html","","menubar=no"> <span style="text-decoration: none">Ýi SÑng: Phong Tåc & Khoa HÍc </a> &nbsp;&nbsp; <a href="http://thatsonchaudoc.com/amnhac.html","","menubar=no"> <span style="text-decoration: none">Sân Kh¥u/NghÇ Thu­t</a> &nbsp;&nbsp; <a href="http://thatsonchaudoc.com/hopthu.html","","menubar=no"> <span style="text-decoration: none">HÙp Th° </a> &nbsp;&nbsp; <a href="http://thatsonchaudoc.com/nhantin.html","","menubar=no"> <span style="text-decoration: none"> Nh¯n Tin </a> &nbsp;&nbsp; <a href="http://thatsonchaudoc.com/tintuc.html","","menubar=no"> <span style="text-decoration: none"> Tin Téc Thân Hïu </a> &nbsp;&nbsp; <a href="http://thatsonchaudoc.com/TinVui.html","","menubar=no"> <span style="text-decoration: none"> Tin Vui </a> &nbsp;&nbsp; <a href="http://thatsonchaudoc.com/PhanUu.html","","menubar=no"> <span style="text-decoration: none"> Phân ¯u </a> &nbsp;&nbsp; <a href="http://thatsonchaudoc.com/suckhoegiadinh.html","","menubar=no"> <span style="text-decoration: none">SK và Gia ình</a> &nbsp;&nbsp; <a href="http://thatsonchaudoc.com/QuyTinhThuong.html","","menubar=no"> <span style="text-decoration: none">Lá Lành ùm Lá Rách</a> &nbsp;&nbsp; <a href="http://thatsonchaudoc.com/TruyenCuoi.html","","menubar=no"> <span style="text-decoration: none">Vui C°Ýi</a> &nbsp;&nbsp; <a href="http://thatsonchaudoc.com/giachanh.html","","menubar=no"> <span style="text-decoration: none">¨m Thñc/Gia Chánh</a> &nbsp;&nbsp; <a href="http://thatsonchaudoc.com/xuan.html","","menubar=no"> <span style="text-decoration: none">Trang Xuân</a> &nbsp;&nbsp; <a href="http://thatsonchaudoc.com/banviet2/CaoThoaiChau/CTC_listing.html" > <b> <span style="text-decoration: none"> Cùng Tác Gi£</font></b></a> &nbsp;&nbsp; </font></b> </p> </td> </tr> </table> </td> </tr> <!--- End Menu Bar ---> <tr > <!--- Start Body ---> <td align="center" > <TABLE border="4" cellSpacing=5 borderColorDark=#253431 cellPadding=0 borderColorLight=#6b948a cellspacing="0" cellpadding="0" bgColor="white" background="" > <tr> <td> <blockquote> <div class=Section1> <h3 style='margin:0in;margin-bottom:.0001pt'><span style='font-size:13.0pt'><br> </span><span style='font-size:18.0pt;color:red'><a href="http://caothoaichau.blogspot.com/2011/09/chao-ngay-moi-ca-phe-hot-ga-va-van-hoa.html"><span style='color:red'> Cà phê hÙt gà và vn hóa</span></a> </span></h3> <h3 style='margin:0in;margin-bottom:.0001pt'><span style='font-size:13.0pt; font-weight:normal'>* </span><span style='font-size:14.0pt'>T£n m¡n Cao Tho¡i Châu</span></h3> <p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt'>&nbsp;</span></p> <p class=MsoNormal style='text-align:justify'><strong><span style='font-size: 13.0pt'>C</span></strong><span style='font-size:13.0pt'>huyÇn n uÑng xem ra cing th­t l¡ dù ngày nào mà ch³ng ph£i n, n të khi trên ¥t n°Ûc này mÛi chÉ có nhïng nhóm ng°Ýi lang thang ch°a có ý théc cÙng Óng cho ¿n nay, mÙt cái ci rích °ãc phç mÙt lÛp ngoài ngày mÙt tân kó thành ra nh° mÙt liên khúc tân cÕ giao duyên. ích thË cái tr§n th¿ pha l«n nÙi dung tri¿t lý vn hóa thiêng liêng nh° mÙt th§y tu °¡ng nhiÇm mà có vã.</span></p> <p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt'>    n të Nam bán c§u lên B¯c bán c§u, n trong nhà, n trên xe tàu và c£ trong tù v«n không thà không n dù mi¿ng n ß m×i n¡i này r¥t khác nhau qua Ó n và qua c£ cái vui hay cái bùi ngùi... Th­m chí ngay sau khi ch¿t i còn °ãc ng°Ýi thân cho n b±ng c× cúng linh ình d«u r±ng khi còn sÑng bË thân nhân mang bÏ vào nhà d°áng lão, th­m chí là bÏ b±ng kiÃu i âu thì i, ra sao thì ra... Khi ói ng°Ýi ta n ( và uÑng) nh° tuân theo quy lu­t sinh hÍc, th­m chí c£ khi nhåc nhiÁu ng°Ýi v«n n nên mÛi có câu &quot;mi¿ng n là mi¿ng nhåc&quot;. Cái n và uÑng qu£ không ¡n gi£n tí nào, vì th¿, ¿n nay chuyÇn n uÑng ã °ãc nâng lên thành <strong><i>vn hóa ©m thñc!</i></strong></span></p> <p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt'>     Là chuyÇn gÑc bình th°Ýng °ãc nâng thành mÙt vn hóa, nên cái ói bång khát cÕ cing c§n °ãc thà hiÇn mÙt cách không sinh hÍc thu§n túy ngay khi n và c£ khi thông báo vÁ tình tr¡ng ói-khát. éa bé con khóc ho·c nói &quot;ói quá m¹ ¡i&quot; thì dÅ th°¡ng, nh°ng mÙt ng°Ýi tr°ßng thành không nghèo khÕ mà gÍi cho ai ó là láng giÁng hay ng°Ýi quen à réo lên &quot;S¯p ch¿t, ói quá&quot; vÛi suy ngh) s½ °ãc chm sóc ngoài tiêu chu©n thì qu£ là ã thông báo luôn cho mÙt cách sÑng không hoàn chÉnh, n¿u không nói là m¯c chéng tñ k÷ trung tâm coi mình vëa là rún vi trå vëa là em bé nhõng nh½o lÇch ch×. Làm phiÁn ng°Ýi khác b±ng chuyÇn n uÑng là mÙt cách làm phiÁn lãng phí nhiÁu tñ ái nh¥t. </span></p> <p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt'>     Bây giÝ nói vÁ mÙt nía cça vn hóa ©m thñc, téc là nói vÁ <strong><i><span style='font-weight:normal'>vn hóa uÑng</span></i></strong>.</span></p> <p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt'>     Ng°Ýi ViÇt Nam të thÝi xa l¯c xa l¡ ã có nhiÁu théc uÑng chi¿t të lá, thân, cç, qu£, rÅ cça mÙt sÑ loài cây. PhÕ bi¿n nh¥t là lá cây trà, h¡t cây vÑi, dây nhãn lÓng, rÅ cây cam th£o. Nh° tên gÍi cça nó, thé n°Ûc cam th£o này màu vàng óng có vË ngòn ngÍt, thông cÕ và còn có giá trË mÙt vË thuÑc. Sau ó ng°Ýi ta pha ch¿ thêm nhiÁu thé thành nhïng Ó uÑng l¡ h¡n nh° trà gëng uÑng ¥m và tiêu thñc, có chút °Ýng thành dung dËch uÑng khi huy¿t áp tåt. HiÇn ¡i thì trà sïa, trà chanh và bình dân có trà á nh¥t là vÛi ng°Ýi Nam bÙ. Vào tiÇm n có thà tñ ch¿ mÙt ly trà vÛi  bình trà có sµn, thêm mi¿ng chanh cing có sµn = ly trà chanh miÅn phí, ã khát khi ang bË viêm màng túi! Khi trÝi m°a i phÑ vÁ, tuyÇt nh¥t là mÙt ly trà th­t nóng vÛi vài lát cam th£o!</span></p> <p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt'>       §u th¿ k÷ 20 thñc dân mang sang ây nuôi trÓng nhiÁu thé và thé nào cing to con h¡n thé b£n xé. Khoai tây, hành tây, tÏi tây, ngò tây, cà chua tây, gà tây, chó tây...Duy chÉ có hai thé cça Tây mang sang trÓng nh°ng không th¥y gÍi nh° nhóm trên, ó là cao su và cà phê. ¥t và ng°Ýi ViÇt Nam ch¥p nh­n hai cây mÛi hoàn toàn này r¥t ° hiÇu qu£ cho th¥y tinh th§n hÙi nh­p trong vn hóa ©m cça ng°Ýi ViÇt r¥t hài hòa kh¯ng khít.</span></p> <p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt'>     ây nói vÁ cà phê, nh°ng không ph£i nói viÇc trÓng và thu ho¡ch nó trên Tây nguyên mà là cà phê &quot;trÓng&quot; b±ng m¥y Óng b¡c m×i sáng và &quot;mÍc&quot; trong ly nóng hÕi mang ra bßi ng°Ýi chç quán mà n¿u là mÙt phå nï thì uÑng s½ ­m à h°¡ng vË , s§u muÙn theo khói cà phê bay i nhanh h¡n! </span></p> <p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt'>      Nm x°a, ß Pleiku có tiÇm cà phê Dinh iÁn, ng°Ýi ta gÍi th¿ thành quen ché chç quán không ·t tên, không b£ng hiÇu. MÙt cn nhà tôn lè tè, lúc nào khói thuÑc cing mù mËt và không m¥y khi có ngay ch× ngÓi khi vào. MÍi thé Áu quê kÇch và có ph§n nh¿ch nhác nh°ng ly cà phê thì i bao nhiêu v«n ch°a th¥y có n¡i nào thñc sñ sánh ngang. M¥y ng°Ýi b¡n th¥y quán ông quá mà ch³ng vn nghÇ vn gëng gì, bèn bàn nhau chung tay mß mÙt quán. Quán ra Ýi tên là <i>Tay Trái, </i>thi¿t k¿ nh° Tây pha Mù pha T§u, ¥m cúng nh° có lò s°ßi và vn nghÇ thì có m¥y ông nhà vn nhà th¡ dß h¡i nía mùa ho·c ang hm he thành nhà th¡...M¥y tháng sau quán ln ùng ra ch¿t không kèn không trÑng, vì sao ch³ng ai chËu bi¿t. ChÉ bi¿t không ph£i ai cing c§n vn nghÇ, ng°Ýi ta c§n cà phê ngon mà c£ hai thé ó quán l¡i chÉ có m°¡i ph§n trm! Ch¿t là ph£i! </span></p> <p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt'>     Cà phê là câu tr£ lÝi th³ng ruÙt ngña cho nhïng ai  không duyên nã mà t°ßng không c§n nâng niu v«n có thà Óng hành bÁn vïng vÛi nó. Nó là v­t thà (n°Ûc en ¯ng th¡m...) nh°ng l¡i là phi v­t thà tinh t¿ không khác vn ch°¡ng mà nhïng anh Hai Lúa tr§n tåc nông c¡n l§m t°ßng ai cing có thà t¡o ra và th°ßng théc nó mÙt cách vô t°, không ng°Ýi lái... Ly cà phê khác chi mÙt cuÙc tình, uÑng ñc mÙt cái gÍi là ng°u ©m!</span></p> <p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt'>       i lang thang theo cái tính lang thang b©m sinh, t¥t nhiên là uÑng không bi¿t bao nhiêu cà phê, të nescafe' ¿n cà phê vÛ Ba T§u, cà phê gói chua lè cça lính Mù ho·c cà phê á vÉa hè có pha chút... sà bông cho sçi bÍt b¯t m¯t và &quot;ngon&quot; kiÃu Sài Gòn hôm nay! GiÝ mÙt mình trong cn phòng th°Ýng khóa l¡i / mß ra vào lúc 7 giÝ tÑi / sáng, mÛi th¥y cà phê&nbsp; tñ pha là ngon h¡n c£. Ly ¥y là <em>cà phê hÙt gà</em> tñ sáng ch¿.</span></p> <p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt'>      Th¿ này nhé, cho cà phê bÙt vào phin sau khi ã luÙc phin và ly b±ng n°Ûc sôi trên 100 Ù vëa tiÇt trùng vëa có Ù nóng à r°Ûc mùi vË cà phê. à ly trong mÙt tô n°Ûc sôi, ch¿ n°Ûc cing th­t sôi vào, n°Ûc h¡n 100 Ù là tÑt nh¥t. Trong khi cà phê nhÏ giÍt thi l¥y mÙt cái ly khác cing dìm trong tô n°Ûc sôi, cho hÙt gà vào ­y kín cho tréng h¡i se l¡i. Khi có cà phê, chuyÃn hÙt gà sang ly này, cho °Ýng , khu¥y th­t nhanh cho tréng tan trong cà phê. Và uÑng! Nó s½ có màu cà phê sïa, có vË beo béo nh°ng mùi h¡i tanh tanh mà ng°Ýi sáng ch¿ ch°a bi¿t cách nào khí, vì të khi sáng ch¿ ¿n nay mÛi chÉ thñc hành có 3 l§n mà 2 l§n §u th¥t b¡i, l§n sau (nh¯m m¯t l¡i) uÑng mÛi th¥y... ngon ngon! (Quên nói là hÙt gà ph£i bÏ vÏ và lòng tr¯ng tr°Ûc khi cho vào ly, ai làm khác là bi¿n ly cà phê này thành cà phê &quot;Óng tính&quot; b©m sinh hay cái thai ngoài tí cung!).</span></p> <p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt'>      Vn hóa - trong ó có vn hóa ©m thñc- n£y sinh të cuÙc sÑng trong mÙt bÑi c£nh kinh t¿, lËch sí nh¥t Ënh và mÙt cái nÁn vn hóa có tr°Ûc. C§n nh¥t cça nó là tính <strong><i><span style='color:red'>sáng t¡o và ti¿n bÙ</span> </i></strong>, k¿ thëa có sàng lÍc,&nbsp; tính <strong><i><span style='color:red'>phù hãp</span></i></strong><span style='color:red'>,&nbsp;<strong><i>chân thñc</i></strong>, </span>và tính <strong><i><span style='color:red'>tñ nguyÇn</span></i></strong> të cÙng Óng ti¿p thu thay vì mang mÙt công théc §u voi uôi chuÙt ra áp ·t, nó cing ph£i có séc <em><b><span style='color:red'>giao thoa&nbsp;</span></b></em><strong><i><span style='color:red'>không tñ cô l­p</span>.</i></strong> Vn hóa ©m cing nh° mÍi thé vn hóa khác, c§n có ai ó khßi x°Ûng và nhiÁu ng°Ýi khác nÑi ti¿p nhau bÓi ¯p thì mÛi có c¡ may thành vn hóa. Ly cà phê hÙt gà cing là mÙt cái ch¥m nhÏ trong m¥y chï...<em>vn hóa uÑng,</em> nó c§n&nbsp;°ãc có c¡ may</span></p> <p class=MsoNormal><span style='font-size:13.0pt'>&nbsp;</span></p> <h3 style='margin:0in;margin-bottom:.0001pt'><span style='font-size:14.0pt'>Cao Tho¡i Châu</span></h3> <p class=MsoNormal><span style='font-size:13.0pt'>&nbsp;</span></p> </div> <!--- REPLACE LAST </HTML></BODY> ---> <div align="center"> <p> <font face="Arial" size "1" color="blue"> <a href="#" onClick="history.go(-1);return true;" onmouseover="popup()" onmouseout="kill()"><img src="http://thatsonchaudoc.com/backgrpic/Backarrow2.gif" alt="" border="0"> </a> <a href="#" onClick="history.go(-1);return true;">Trß l¡i trang tr°Ûc </a> <a href="#top" class="nav" onmouseover="popup()" onmouseout="kill()"><img src="http://thatsonchaudoc.com/backgrpic/Toparrow2.gif" alt="" border="0"> </a> <a href="#top" class="nav">Trß lên §u trang </a> </P> <p class=MsoNormal><o:p>&nbsp;</o:p></p> </div> </td> </tr> </table> </td> <!-- end windown width = 950 --> </tr> <!--- **** end 100 % Window ---> </table> </td> </tr> </TABLE> </BODY> </HTML>