Hội Ngộ tháng
7-2006
Lưu Nhơn Nghĩa
Nhớ đâu khoảng tháng 4 , năm
2005 , gặp Tuấn, người bạn trẻ đồng hương Tri Tôn cho tôi địa chỉ web thatsonchaudoc.com .Tôi có cơ hội tìm bạn cũ, thấy hình Phan
ngọc Châu .Sau đó lại được điện thoại Lộc Tưởng. Mừng quá, tôi báo tin ngay cho
bạn bè gốc Thủ Khoa Nghĩa ở Úc . ( Anh Chung, Kỳ, Hân, Minh ..) Đó là cơ duyên
duy nhứt cho chuyến đi Mỹ năm nay.
Tháng 10-05 ,tôi lãnh tấm thẻ
và cuốn đoạn trường ,3 tuần vô máu một lần suốt đời , tấm thẻ ghi , khi nhiệt độ
trong người lên 38 độ C, thì phải kêu xe Cứu cấp vào Bịnh viện, nghe chán nãn
quá, đi đâu cũng phải mang theo ống đo nhiệt độ , chán chưa. Bác sĩ cảnh cáo là tôi không được phép rời Úc
coi như bị giam lỏng .
Thấy thư mời trên web, có cả
tên mình, tôi lơ mơ, chưa có ý niệm về Đại hội. Được tin Đông Tưởng đã đặt vé
đi trong nước Mỹ từ Cali đến Boston, rồi Toronto, tôi giựt mình, không đi thì bạn
mình mất tìền, chết tôi không sợ, chỉ sợ mất tiền. Tôi liều mạng mua vé vào
phút chót, sợ lắm. Tương lai chuyến đi rất mong manh, Úc đang vào Đông, chỉ cần
có con vi trùng cảm cúm nhập là nằm nhà thuơng cả tuần như chơi , mất toi tiền
vé máy bay.
Ngày ngày đi làm , ngày khởi
hành gần kề, vừa run. Ngày 27-6, vô máu, nghe lời bác sĩ căn dặn, ở Mỹ chi phí
y tế nặng lắm , không sao, ta sẽ có cách. Còn một ngày ngắn ngủi mua sắm, toàn
là đồ made in China, dành mua hột macadamia đãi bà con ăn lấy thảo.
29-06-06
và 30-06-06
Suốt đêm lay quay với hành lý, quên trưóc quên sau. 7:30
sáng 29-6, bay xuống Sydney, ngồi trên phi cơ mà vẫn chưa tin, chợt nhớ bỏ quên
mang theo cái video camera. Đến Sydney, thầy Hiếu và anh Chung đến cùng ăn sáng
và tiễn tôi lên phi cơ lúc 1 giờ trưa. Thầy ôm tôi, nao lòng. Ai hiểu nỗi sự nôn nóng lúc ngồi chờ gần 14
tiếng đồng hồ bay. Chuyến hành trình dài đăng đẳng, nhàm chán, càng chờ đợi ,
thời gian càng lâu . Viết nhảm trong nhựt ký chán , tôi mở cuốn sách huớng dẫn
an toàn học thêm từ ngữ .
Mỹ quốc ( Hoa ) , Mễ quốc ( Nhựt ) Mễ là lúa, lý lịch ( Việt ) = tình báo ( Hoa
) =personal data, food = thực phẩm (Hoa) =thực vật ( Nhựt), resident = cư dân (
Hoa) = cư trú giả ( N), emergency excit = khẩn cấp xuất khẩu (Hoa) = phi thường
khẩu ( N)
Đọc chán rồi viết chuyện xưa
còn nhớ, cái đồng hồ chạy chậm, còn 13 tiếng rưởi nữa, tên màn ảnh , bay chưa
được phần mười đường . Tưởng tượng gặp lại bao nhiêu bạn cũ sau mấy mươi năm
không gặp ..Phi cơ bay được 4336 miles , 21 giờ, ( Sydney time ), rồi phi cơ
qua xích đạo, vẫn còn trên Thái Bình Duơng , hộp đồ ăn trước mặt nhạt nhẻo .
Lâu lắm , L .A bên dưới , nôn
quá , chạm đất ,mở seatbelt, còn chụp hình lăn tay, xét hành lý, không biết Phạm
quốc Bảo có nhận ra ta không, rõ ràng tôi là người ra sau cùng , lôi thôi lết
thết sau cả đêm mất ngủ. Chàng ta vui vẻ đứng chờ kiên nhẫn, câu chuyện bắt đầu
nổ từ phi truờng tới nhà. Bảo là dân Bắc, tôi dân Tàu, học chung nhau lâu rồi,
ra truờng mỗi đứa mỗi ngã , chỉ một lần găp nhau ở quân truờng Thủ đức năm 70 .
Ngày xưa, tôi ủng hộ chàng ra ứng cử Chủ tịch Văn Khoa, chàng nhắc hai câu thơ
của Hồng khắc Kim Mai, trong tập thơ "Mắt màu nâu".
Nấm mộ dài xanh cầm canh tóc cỏ
Nửa đời em thuyền ngửa nước bơ
vơ .
Thời thanh bình , còn nặng Hán học và giá trị cổ truyền , mối tình của Lưu -
Xuân , Bách-Tâm, Trần trị Chi thất tình treo cổ đứt dây không chết thật uổng.
Lê Đình Điểu hát "Trấn Thủ lưu đồn" cho các sinh viên Nhựt nghe,
Chánh Ngỗng Vũ Hiệp lấy Kiều tiếu lâm, Trần Công Sung, truởng ban vận động bầu
cử, chửi liên danh Vũ Công "như thế là đàn bà hiểu chưa ? ", anh kia
thộn mặt ra.
Chúng tôi càng nhắc, "họa
hổ họa bì nan họa cách, chai nan, chai mín mó chai xim" chàng khoái chí cuời
vang cả xóm, vừa rít thuốc lá hả hê, càng cười càng hít , chờ em chờ tới bao giờ,
chờ cho ếnh xại lên bờ khui hui, chàng cười ha hả , " tao khoái mầy chổ đó
" . Đó là đêm đầu tiên tới gần sáng .
Hôm sau , chàng chở tôi ra trụ
sở báo Người Việt, giới thiệu khá nhiều bạn cũ. Diễm mập, Nguyễn Tuyển, Đỗ Quí
Toàn. Bảo dẫn tôi đi thăm nhân viên tòa
báo Nguời Việt , đông ngoài sức tuởng tuợng, thấy cô bé đang làm việc, đuợc biết
là con gái Lã Phạm Khoan, đồng học ngày trước , vừa ra ngoài , Minh An , tên cô
bé , cầm cái mobile phone kêu "bác bác , bố con muốn nói chuyện ". Hắn
dặn tôi chờ gặp nhau tại tòa báo , vẫn tính ngông ngông, đi dạy học mà không
xài mobile phone , không xài internet, hắn đi du học, mấy muơi năm không thay đổi
tính tình .Tôi hỏi Minh An có thích bố nó không, Minh An cuời lắc đầu . Bảo lo
làm việc, bọn tôi muốn đi đâu thì đã có Khoan chở đi .
L.A.
01-07-06
Thêm tên bạn gốc Hồ Ngọc Cẩn xưa , tay playboy , qua Mỹ
du học rồi ở luôn , bỏ làm, viết văn giải trí, bị vợ la rầy. Tôi mắc nợ anh nầy
, lúc đi học cours Triết ban đêm, tôi quên mang theo tiền , đói quá, xin hắn tiền
ăn hủ tíu , hắn móc cho tôi 20 đồng tỉnh bơ, tôi quên trả . Lúc gặp lại bây giờ
mới nhớ , nhứt định kéo hắn đi ăn phở trừ nợ . Khoan dẫn tôi đi lang thang
ngoài phố Bolsa , tìm mấy cuốn sách nguời quen nhờ mua giùm, liên lạc thêm bạn
cũ . Hôm sau , điều lý thú, hai tên bạn cùng học một lớp , đến tìm tôi ở Văn phòng
tòa báo, hai đứa ngồi sát bên nhau , không nhìn ra nhau, lúc Thanh lè nhè hỏi
tên tôi , Khoan mới nhận ra nhờ giọng nói . Thêm Trịnh văn Tây, chuyện Tái ông
thất mã. Năm 1974, hắn cùng đậu học bổng
đi New Zealand, học ở Victoria Uni , khi thi thì hắn còn đi dạy , khi đậu, thì
hắn lên làm Hiệu trưởng, hắn thăng quan tiến chức nhanh nhứt trong anh em. Lúc
bổ túc hồ sơ, thì hắn đang bị bát vì học bổng dành cho giáo chức về làm Thanh
tra Anh văn . Nhưng hắn được học bỗng học Quản trị Hành chánh, nhập học trễ 2
tuần . Vì tình hình chánh trị , cấm xuất ngoại, hắn đành ở lại VN cho tới ngày
vuợt biên. Lên chức chưa hẳn là may.
L.A. 2-7-06.
12 giờ đêm , tôi dậy ngồi viết
nhựt ký chờ sáng, còn 11 tiếng nữa mới gặp anh em gốc Châu Đốc, không biết gặp
được ai quen không , làm sao nhận ra nhau sau mấy mươi năm, cuộc gặp gỡ chắc có
nhiều chuyện xưa để nhắc để nhớ, tôi chưa mường tượng cảnh hội ngộ ra sao .
Gần 8 giờ sáng Chủ Nhựt , ngồi
xuống đứng dậy trong hành lang không thấy mệt, nôn nóng quá . Phạm quốc Bảo rất
chìu bạn, anh ta tự tay pha tách cà phê thơm cho tôi, rút điếu thuốc lá, phà một
hơi, bắt đầu câu chuyện buổi sáng, câu chuyện dòn tan, không biết hàng xóm có
phiền không , phu nhân Bảo lui cui ngoài vườn . Tôi giục anh , "tới giờ
chưa, đi chớ ", anh vẫn phì phà khói thuốc , "còn sớm chán, Park gần
đây mà ,tao biết, đừng lo " Bảo chở tôi ra đúng Park, xa xa ,thấy chữ
" Nhiệt liệt hoan nghinh Việt Nam Châu Đốc tỉnh..", Hân hoan chào đón .. " , vậy là đúng chổ
rồi, nhìn ra ngay . Tôi chạy vội tới khu lều Pavillion, những chiếc nón trắng ,
bỏ mặc Bảo đang tay bắt mặt mừng với anh Dohamide, hai người quen nhau trước,
thấy hai vợ chồng Đông Tưởng vẩy tay, tôi chạy tới chào cô Hiền ,cô không có gì
thay đổi, gặp anh Đôn, năm 1954 , anh còn là Thiếu uý ở Châu Đốc, tôi nhớ anh
hiền lắm, thiếu phụ đứng bên anh cười, a, chị Tư Hoa, nhìn ra rồi. Xưa, chị Tư Hoa đi dạy học, ở cách nhà trọ
tôi hai căn, ai cũng chê tôi tướng đi xấu ,lắt như chiếc ghe cà dom , chị nhìn
tôi khen " đẹp trai chớ . Chị là con thầy Huỳng Văn Rớt và cô Nho , cô Nho
làm cho tôi bài toán thi Tiểu học năm 1954, em chị là thằng Gille, bạn học
chung lớp thầy Tín và chị bé Bảy, hai nguời bạn đã mất. Thời đó, chị Hoa là phụ
nữ đầu tiên dám sắm chiếc Mobylette chạy lạng ở Châu Đốc, không gặp chị đã 48
năm . Tôi tìm ông Chánh Án Đệ , nghe nhiều người dân Châu Đốc nhắc, kính trọng
và biết ơn ông. Thầy Vận có nhắc, ông chỉ dẫn vấn đề khai sanh cho học sinh đi
thi, thời đó khai sanh hay bị tròng tréo vì dân quê chưa quen, chữ nghĩa lại
không rành. Ngoài trách nhiệm, khi phụ
huynh vào làm khai sanh, đặt tên xấu "Kèo, Cột ,Lúa , Mót ,Mén..",
ông rất hiểu người dân quê, khuyên họ sửa tên lại cho dễ nghe , "đặt tên xấu,lớn
lên nó mắc cỡ với người ta ", câu nói đơn giản để đời .Trước tôi một thế hệ
, ai cũng nhắc ông "Chánh Án Đệ " về chuyện nầy .
Tôi đôn đáo tìm thêm bạn cũ ,
mon men lại xin cuốn Đặc san " Châu Đốc Quê Tôi ", xin thêm hai cuốn
và hai cái nón mang về cho Thầy Hiếu và anh Chung ở Úc , chắp tay chào Sư cô và
Khương Bửu Võ, những người chọn đưòng tu .
Nổi bật là các phụ nữ Chà Châu
Giang, khăn quàng, áo dài chấm gót xuất hiện quen thuộc, nhìn thấy cả vùng Châu
Giang man mác, người Chà mình đẹp hơn dân Mã Lai nhiều, có thể tôi chủ quan,
cái gì của mình đều hơn của người khác. Anh Dohamide tặng tôi cuốn Bangsa
Champa , hình bìa như cảnh Thiên tiên, thanh bình, tôi lại xin thêm hai cuốn
cho thầy Hiếu và anh Chung .Tôi đang đọc, nhiều tài liệu, giải tỏa những hiểu lầm
tai hại từ truớc về Châu Giang . Châu Đốc ta có bốn sắc dân , Việt Hoa Miên Chà
, có Phật Giáo Tứ Ân Hiếu Nghiã , có Phật Giáo Hòa Hảo, có Islam, ít ai nhắc.
Giờ ăn , sang quá , có mắm
thái Châu Đốc và rau tươi, " xà đâu " , tôi quên các món khác ê hề
trên bàn , mè ôi, hai món nầy lợi hại thiệt , ngốn hết dĩa nầy tới dĩa khác,
nghỉ chút lại ăn, rồi uống nước, quên lời bác sĩ căn dặn cẩn thận về thực phẩm,
mắm thái xà đâu nỡ lòng nào hại người Châu Đốc.
Chương trình Văn nghệ và giới
thiệu khách phuơng xa . Tôi được hân hạnh chiếu cố ( nói theo từ ngữ Trung quốc
) là khách phương xa , phỏng vấn , cô MC làm tôi luống cuống , cô tế nhị, tôi lắp
bắp, tôi đâu phải là nhà văn như nhiều bạn đùa, nhà văn sống bằng nghiệp văn,
tôi sống bằng tiền đi làm nghề không dính dáng gì tới chuyện văn chương. Bất ngờ
gặp lại Phan Ngọc Châu, bạn học Đệ Ngũ năm 56, nhỏ ốm, già mập. Bạn có nhớ vụ án " Sept nuits
merveilleux " với thằng Chung Kinh giờ thầy Đào Công Kỹ không ? Xưa Châu mặc
quần ống túm , kiểu cowboy , anh vãn quá formal.
Đang tán gẫu , chợt nghe tiếng
hát nao lòng, tiếng hát quen thuộc xa xưa buổi trưa hoang nắng miền Tây dộì về
, "Trường làng tôi, nay vang tiếng ê a .." Tiếng hát Bé Đan Vy, tiếng
hát học trò, không cần nhạc đệm ầm ỉ điếc tai, không giống tiếng hát chải chuốt
thương mại, Bé Đan Vy đưa tôi về ngày lễ Phát thưởng tại rạp Lạc Thanh, như còn
văng vẳng nghe Lê Việt Phương hát năm 1955.
Nếu đọc bài nầy, Đan Vy gởi tặng
cho bác cuốn tape cassette hát bảng " Trường làng tôi ", chỉ hát chớ
không cần đệm nhạc nghe cháu.
Châu Đốc mình ít nhân tài văn
nghệ , may còn có rể Châu Đốc, ca sĩ Chí Tâm vui lòng đóng góp phần văn nghệ
chính, tên anh đủ cho mọi người thích nghe rồi, khen anh như khen Phò mã tốt
áo.
-Ê , Chí Tâm , chắc bồ quên
đêm văn nghệ Chùa Viên Giác đâu khoảng năm 1986, ở Hannover , Tây Đức ? Bồ dùng
chữ " Ba Tàu " làm dân Việt gốc Hoa buồn lắm nghe. Hà hà.
3-7-06 . Sea Food World restaurant.
Tôi đứng ngồi không yên chờ
đêm dạ tiệc, ở nhà hàng Sea Food World .
4 giờ chiều mà tôi đã nhấp nhỏm ,chuẩn bị xong, hai người bạn Khoan, Bảo
ngồi chờ, trời nóng quá, ăn mặc xuề xòa cho xong .Tôi muốn đi sớm, hai nguời bạn
lấy làm lạ, Khoan thuyết cho tôi một hồi, " mầy diễu dỡ mầy, chổ trang
nghiêm mà mầy ăn mặc như thế làm nguời ta bực mình " , tôi tưỡng hai đứa
nói đùa . Bảo mang cho tôi bộ veston , cà vạt , biểu tôi mặc cho chững chạc. Gần
tới giờ mà chưa thuyết phục được, Bảo dặn tôi, nếu phải lên nói, phải xin lổi
vì ở xa đến, không chuẩn bị kịp. Lúc ra
đi, chỉ có một ngày chuẩn bị, biết ở Bắc bán cầu đang vào Hè, lạnh lẻo gì mà
mang áo quần cồng kềnh . Quà Úc không có gì, toàn made in China ,tôi lại bị dị ứng
da, ngứa ngáy khi trời nóng. Họ lắt đầu
miễn cưỡng đưa tôi đi, Khoan vừa lái xe vừa càu nhàu.
Đến nhà hàng, mới biết anh em
nói đúng , bà con trang trọng , mình xốc xếch không giống ai. Trời vẫn còn sáng
, tìm chổ bán vé vào cửa , Đông Tưởng đã lo chổ ngồi cho tôi, gần Châu và Cuối
( nhìn bà con gốc Vĩnh Trung ). Tôi ké né nhờ Lộc Tưởng mang hột MACADAMIA nút
để từng bàn đải bà con Mỹ , món ngon Úc Châu , hình như ít ai thích nó, loại hột
mới được khám phá chừng vài chục năm nay, nhớ năm 1988, trên phi cơ Finland
Air, hạng nhứt , có vỏn vẹn 3 hột macadamia trong bao, để uống với rượu mạnh,
cholesterol free.
Tôi thích thú nghe bé Đan Vy
hát quốc ca VN ,cảm động , bồi hồi ,dàn nhạc và âm thanh sống tuyệt vời, tôi
nói thiệt, không khen đầu môi chót lưỡi . Tôi bị cuốn vô cái không khí náo nhiệt,
ít gặp nhau, gặp lại làm sao cấm hàn huyên . Cô Hiền, anh Việt, anh Ngà cuống
cuồng lo lắng bàn luận cho việc tổ chức trôi chảy, làm thì khó , bắt lổi thì
quá dễ . Ban Hợp ca "Giòng An Giang " , ban hợp ca già hát... Hà hà .
Các thầy cô bây giờ mới nhận được bó hoa chứa chan tình nghiã . Các đại diện từng
Tiểu bang lên sân khấu. Tôi gốc Úc Châu được cơ hội phát biểu , bao nhiêu năm
chất chứa trong lòng , được nói ra, trường Thủ Khoa Nghiã bạc bẻo với tôi quá,
thíếu có 1 điểm rưởi mà không cho tôi vô Đệ Tam học, không cho tôi cơ hội học
tiếp, bạn bè chung xóm hiếp đáp ...Tôi mang theo món quà tặng cô Hiền và Trần
anh Việt cái boomerang ,dụng cụ săn của thổ dân Úc. Tôi rất qúi cô Hiền ,về việc
cô không quên bạn bè vô phước ở Châu Đốc, cô đi quyên góp giúp đỡ. Đi ngang một
bàn, có nguời đứng lên ôm tôi , à , bất ngờ quá , Châu văn Để , học chung Hồ ngọc
Cẩn xưa, khi còn học Hành chánh , anh có tập sự ở Châu Đốc , lấy vội địa chỉ để
liên lạc ,46 năm rối.
Lúc đó hai đứa đều là dân lục
tỉnh, chen vô trường Petrus Chu văn An không được, đành qua Gia Định học Hồ ngọc
Cẩn, Sài Gòn chỉ có 3 trường công nầy có ban C dành cho nam sinh. Bé Đan Vy lại
hát bài " Lòng mẹ , se chỉ luồn kim ", tôi có tặng bé cái boomerang.
Chí Tâm lên làm vui hẳn không khí, anh đúng là nhà nghề. Vọng cổ Việt Hoa Anh,
anh có óc dí dỏm ,anh hát một hơi mấy bản ," Võ đông Sơ Bạch thu Hà .,
Trăng thanh dạ khúc . " Tôi lay quay ghi tên để tìm bạn ở Úc cho người ở
đây., lại mở sổ tìm người ở Mỹ cho anh Chung . Anh nhờ tìm nhiều quá, chỉ tìm
được vài người. Anh Bảy họa sĩ, lúc trước
anh là trung ứng trong đội túc cầu Thủ Khoa Nghĩa, lực sĩ chạy bộ có hạng , anh
vẫn còn nét trẻ , nhưng thấy dáng anh đi nặng nề. Anh Chung còn nhắn tìm thầy Trần công Tuấn,
tôi nhớ thầy ốm và cao , ngượng ngùng không lẽ đi từng bàn nhìn từng người.
Anh Chung còn nói chị Lệ Quí rất dễ tìm, chị giống hình
thiếu nữ của họa sĩ Lê Trung,t ôi cũng thấy hình đó thường lắm . Tôi mang trong
đầu hình ảnh cô thiếu nữ của họa sĩ Lê
Trung đi tìm , không thấy ai giống cả .Tôi đánh bạo hỏi thầy Tuấn , có người chỉ,
thầy không ốm như hối trước , rồi chị Lệ Quí , tôi có lầm không, chị không giống
hình của họa sĩ Lê Trung như anh Chung dặn chút nào . Anh Chung dặn không rỏ
ràng .
Phan ngọc Châu dặn tôi ở lại
thưởng thức bản " Tình em Châu Đốc ", thơ do anh sáng tác, tôi ở lại
tới chót , không hiểu sao anh về mất không nghe bé Đan Vy hát bài ruột của anh?
Bây giờ mới chú ý cô MC ,tìm
đâu ra người giới thiệu chương trình nhanh nhẹn ,ứng đối nhịp nhàn như vậy. Thấy
cô ngồi một mình ,tôi đánh bạo hỏi tên cô ," Nhứt Phương " là gì ,
Phương là mùi thơm hoa cỏ hay Phương là hướng, thi sĩ Nhứt Phương cho biết
Phương là hướng . Tôi hiểu ra rồi , từ câu thơ " Vọng mỹ nhân hề thiên nhứt
phương ".
Cuộc vui nào rồi cũng tàn ,
khuya rồi , nhà hàng đóng cửa , chia tay, hẹn năm sau ở Atlanta. Chắc đây là lần
cuối trong đời tôi, biết đâu. Lương văn Cuối đưa tôi về, cám ơn, bao giờ gặp lại
đông đủ như hôm nay ? Cám ơn người bỏ công tổ chức , nhìn qua, tôi biết chắc
Ban Tổ chức lỗ nặng về tài chánh .Trần anh Việt hay ai gánh chịu ?