<html>

<head>
<meta http-equiv=Content-Type content="text/html; charset=unicode">
<meta name=Generator content="Microsoft Word 12 (filtered)">
<style>
<!--
 /* Font Definitions */
 @font-face
	{font-family:Wingdings;
	panose-1:5 0 0 0 0 0 0 0 0 0;}
@font-face
	{font-family:"Cambria Math";
	panose-1:2 4 5 3 5 4 6 3 2 4;}
@font-face
	{font-family:Calibri;
	panose-1:2 15 5 2 2 2 4 3 2 4;}
@font-face
	{font-family:Tahoma;
	panose-1:2 11 6 4 3 5 4 4 2 4;}
 /* Style Definitions */
 p.MsoNormal, li.MsoNormal, div.MsoNormal
	{margin-top:0in;
	margin-right:0in;
	margin-bottom:10.0pt;
	margin-left:0in;
	line-height:115%;
	font-size:11.0pt;
	font-family:"Calibri","sans-serif";}
a:link, span.MsoHyperlink
	{color:blue;
	text-decoration:underline;}
a:visited, span.MsoHyperlinkFollowed
	{color:purple;
	text-decoration:underline;}
p
	{margin-right:0in;
	margin-left:0in;
	font-size:12.0pt;
	font-family:"Times New Roman","serif";}
p.MsoAcetate, li.MsoAcetate, div.MsoAcetate
	{mso-style-link:"Balloon Text Char";
	margin:0in;
	margin-bottom:.0001pt;
	font-size:8.0pt;
	font-family:"Tahoma","sans-serif";}
p.msochpdefault, li.msochpdefault, div.msochpdefault
	{mso-style-name:msochpdefault;
	margin-right:0in;
	margin-left:0in;
	line-height:100%;
	font-size:10.0pt;
	font-family:"Calibri","sans-serif";}
span.hilite
	{mso-style-name:hilite;}
span.BalloonTextChar
	{mso-style-name:"Balloon Text Char";
	mso-style-link:"Balloon Text";
	font-family:"Tahoma","sans-serif";}
.MsoChpDefault
	{font-size:10.0pt;}
@page Section1
	{size:8.5in 11.0in;
	margin:1.0in 1.0in 1.0in 1.0in;}
div.Section1
	{page:Section1;}
 /* List Definitions */
 ol
	{margin-bottom:0in;}
ul
	{margin-bottom:0in;}
-->
</style>

<!-- copy part 1 replace </head> and <body> by: -->
<meta http-equiv=page-enter content="revealtrans(duration=2, transition=3)">
</head>

<BODY  bgColor="#fffacd"   leftMargin=0 
	background="http://thatsonchaudoc.com/backgrpic/dragonbg2.jpg" topMargin=0 onload=startBanner() 
 		bgproperties="fixed" align="center" >
<TABLE cellSpacing=0 cellPadding=0 border=0 width=100% >
 <tr>
  <td width="100%">
   <table  vAlign=center align=center border=3 >
    <tr vAlign=center>  <!--- **** 100% window --->
  	<td vAlign=top width = 950>
   	  <table background="" bgColor="#fffacd">
    	   <tr>
	    <td>
            <TABLE border="4" cellSpacing=5 borderColorDark=#253431 
                        cellPadding=0 width="100%" cellspacing="0" cellpadding="0" >   
<!--- **** main body --->
		 <tr>  <!-- Title --->
          	   <td background="http://thatsonchaudoc.com/mucluctitle/GopNhatLSDN.jpg" height = 140>
            	<TABLE cellSpacing=0 cellPadding=0 border=0>
              	  <tr>
                		<TD align="center" width=50%> 		 
	 			<p></p>
		    		</TD>
                		<TD vAlign=right>
					<p>
					<IMG src="http://thatsonchaudoc.com/backgrpic/chimbay.gif" width = "400" border=0>
					</p> 
		    		</TD>
                		<TD vAlign=right> 
				<img src="http://thatsonchaudoc.com/backgrpic/chimbay.gif" width = "400" border=0> 

		    		</TD>

              	  </TR>

           		</TABLE>
		    </td>
		  </tr>  <!-- end Title --->		 
		 <tr >   <!--- Menu Bar --->
		    <td align="center" >
			<table border="2" height ="30" cellspacing="0" cellpadding="0"  background="" >
				<tr>
		  		  <td align="center" width = 950>
				    <p>
					<b> <font  face="Times New Roman" size=2  color="black">	
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/index.html","","menubar=no">
						<span style="text-decoration: none">Trang Chính</a>					
						&nbsp;&nbsp;
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/hinhanh.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Hình Ảnh</a>
						&nbsp;&nbsp;
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/hoiky.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Bút Ký </a>
						&nbsp;&nbsp;
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/truyenngan.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Truyện Ngắn</a>					
						&nbsp;&nbsp;
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/truyenngan2.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Truyện Thật Ngắn</a>					
						&nbsp;&nbsp;
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/TacGiaTacPham.html">  
						<span style="text-decoration: none"> TG & Tác Phẩm </a>				
						&nbsp;&nbsp;
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/tho.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Thơ </a>					
						&nbsp;&nbsp;
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/DiTichVaDanhNhan.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Di Tích Lịch Sử và Danh Nhân </a>					
						&nbsp;&nbsp;
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/gopnhat.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Đời Sống: Phong Tục & Khoa Học </a>					
						&nbsp;&nbsp;

					<a href="http://thatsonchaudoc.com/amnhac.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Sân Khấu/Nghệ Thuật</a>					
						&nbsp;&nbsp;

					<a href="http://thatsonchaudoc.com/hopthu.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Hộp Thư </a>					
						&nbsp;&nbsp;

					<a href="http://thatsonchaudoc.com/nhantin.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none"> Nhắn Tin </a>					
						&nbsp;&nbsp;

					<a href="http://thatsonchaudoc.com/tintuc.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none"> Tin Tức Thân Hữu </a>					
						&nbsp;&nbsp;
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/TinVui.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none"> Tin Vui </a>
						&nbsp;&nbsp;
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/PhanUu.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none"> Phân Ưu </a>
						&nbsp;&nbsp;

					<a href="http://thatsonchaudoc.com/suckhoegiadinh.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">SK và Gia Đình</a>
						&nbsp;&nbsp;

					<a href="http://thatsonchaudoc.com/QuyTinhThuong.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Lá Lành Đùm Lá Rách</a>
						&nbsp;&nbsp;

					<a href="http://thatsonchaudoc.com/TruyenCuoi.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Vui Cười</a>
						&nbsp;&nbsp;
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/giachanh.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Ẩm Thực/Gia Chánh</a>
						&nbsp;&nbsp;

					<a href="http://thatsonchaudoc.com/xuan.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Trang Xuân</a>
						&nbsp;&nbsp;

	
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/TacGiaTacPham.html">  
						<span style="text-decoration: none"> Tác Giả và Tác Phẩm </a>
						&nbsp;&nbsp;



					<a href="http://thatsonchaudoc.com/banviet2/NgoTheVinh/NTV_listing.html" >  
						<b><font  face="Arial" size=1 color="9432cc">Cùng Tác Giả</font></b></a>
						&nbsp;&nbsp;


					</font></b> 
	
				    </p>
		  		  </td>
				</tr>
     			    </table>	
	    	        </td>
       	     </tr>  <!--- End Menu Bar --->

		  <tr >   <!--- Start Body --->

		    <td align="center" >
			  <TABLE border="4" cellSpacing=5 borderColorDark=#253431 
                        		cellPadding=0  borderColorLight=#6b948a cellspacing="0" cellpadding="0" bgColor="white"    background=""  >
				<tr>
				 <td>
<blockquote>



<div class=Section1>

<p class=MsoNoSpacing align=center style='text-align:center'><b><span
style='font-size:14.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"'>&nbsp;</span></b></p>

<p class=MsoNoSpacing align=center style='text-align:center'><b><span
style='font-size:14.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"'>MEKONG-CỬU LONG
2011 NHÌN XA NỬA THẾ KỶ TỚI [3]</span></b></p>


<p class=MsoNoSpacing align=center style='text-align:center'><b><span
style='font-size:18.0pt;line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif";color:#C00000'>TỪ
CON ĐÊ BIỂN ĐA DỤNG NGĂN MẶN<br>
TỚI CÁC HỒ CHỨA NƯỚC NGỌT<br>
ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG</span></b><span style='font-size:13.0pt'><br>
<br>
</span></p>

<p class=MsoNoSpacing style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
font-family:"Times New Roman","serif"'>&nbsp;</span></p>

<p class=MsoNoSpacing style='text-align:justify'><em><span style='font-size:
13.0pt;font-family:"Calibri","sans-serif"'>“Nước trở nên quý, và càng quý hơn
trong tương lai, trở thành ‘vàng xanh’ của Thế kỷ 21” “Water has become
expensive, and it will be even more expensive in the future, which will make it
the ‘blue gold’ of the 21<sup>st</sup> century”. Ricardo Petrella, 3/2000</span></em></p>

<p class=MsoNoSpacing style='text-align:justify'><em><span style='font-size:
13.0pt;font-family:"Calibri","sans-serif"'>&nbsp;</span></em></p>

<p class=MsoNoSpacing style='text-align:justify'><em><span style='font-size:
13.0pt;font-family:"Calibri","sans-serif"'>“Mọi tuyên bố về các dự án đập thủy
điện lớn, thì rõ ràng, hiển nhiên và chứng minh được là giả định và sai trái”.
“For every claim to virtue made by the proponents of big dams, there is a
clear-cut, factual and demonstrable refutation”. Elmer Peterson, Big Dam
Fooliness, 1954</span></em></p>

<p class=MsoNoSpacing style='text-align:justify'><em><span style='font-size:
13.0pt;font-family:"Calibri","sans-serif"'>&nbsp;</span></em></p>

<p class=MsoNoSpacing style='text-align:justify'><em><span style='font-size:
13.0pt;font-family:"Calibri","sans-serif"'>“Theo tôi, thiên nhiên thì vô cùng
khắc nghiệt, và điều chúng ta có thể làm là&nbsp; trị liệu chúng”. “Inmy view,
nature is awful and what you do is cure it”. Camille Dagenais, Canadian dam
engineering firm SNC, 1985 </span></em></p>

<p class=MsoNoSpacing style='text-align:justify'><em><span style='font-size:
13.0pt;font-family:"Calibri","sans-serif"'>&nbsp;</span></em></p>

<p class=MsoNoSpacing style='text-align:justify'><em><span style='font-size:
13.0pt;font-family:"Calibri","sans-serif"'>&nbsp;</span></em></p>

<p class=MsoNoSpacing align=right style='text-align:right'><em><span
style='font-size:13.0pt;font-family:"Calibri","sans-serif"'>Gửi Nhóm Bạn Cửu
Long </span></em></p>

<p class=MsoNoSpacing align=right style='text-align:right'><em><span
style='font-size:13.0pt;font-family:"Calibri","sans-serif"'>&amp; VN2020 Mekong
Group</span></em></p>

<p class=MsoNoSpacing style='text-align:justify'><em><span style='font-size:
13.0pt;font-family:"Calibri","sans-serif"'>&nbsp;</span></em></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><b><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>NGÔ THẾ VINH </span></b></p>

<p class=MsoNoSpacing style='text-align:justify'><em><span style='font-size:
13.0pt;font-family:"Calibri","sans-serif"'>&nbsp;</span></em></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>LỜI DẪN NHẬP: Đây là
bài thứ ba trong số 3 bài viết về tương lai Đồng Bằng Sông Cửu Long <i>“Nhìn Xa
Nửa Thế Kỷ Tới”</i>:</span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Bài thứ nhất, như một tổng
quan, với nhận định: thủy điện vẫn là nguồn năng lượng rẻ nhất, do nhu cầu phát
triển, khai thác thủy điện trên sông Mekong, cho dù mau hay chậm, thì đó vẫn là
một tiến trình rất khó có thể đảo nghịch, nên cần có một kế hoạch vĩ mô đối đầu
với hậu quả tích lũy của những con đập thượng nguồn cùng với biến đổi khí hậu.&nbsp;
</span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Bài thứ hai, giới thiệu
về một phác thảo <i>“Dự án Đê Biển Đa Dụng / Mekong Multipurpose Sea Dyke /
MSD” </i>như một bước đột phá , trước mắt làngăn không cho nước biển lấn sâu
thêm vào vùng châu thổ và lâu dài là cứu Đồng Bằng Sông Cửu Long [ĐBSCL] không
chìm dưới biển mặn khi biển dâng cao một mét do <i>hâm nóng toàn cầu/ global
warming</i>, cùng với những lợi ích khác như tạo thêm vùng đất mới, cải thiện
giao thông, nâng cao mức sống cư dân vùng châu thổ. (3)</span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Đây là bài viết thứ
ba,đề cập tới nhu cầu xây dựng các hồ chứa nước ngọt từ hai vùng trũng thiên
nhiên Đồng Tháp Mười và Đồng Cà Mau nhằm giữ lại được phần &nbsp;nước đổ xuống
từ thượng nguồn và cả lượng nước mưa hàng năm, đáp ứng &nbsp;nhu cầu khẩn thiết
về nước uống, phục vụ canh tác và kỹ nghệcho ngót 20 triệu cư dân ĐBSCL thay vì
đổ phí ra Biển Đông qua các cửa sông. Quan trọng hơn thế nữa là bảo vệ được các
<i>tầng nước ngầm / underground aquifers</i>&nbsp; ngăn đất sủi phèn đưa tới
acít hóa toàn vùng đất đai ruộng vườn. </span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Cả ba bài&nbsp; <i>Mekong-Cửu
Long Nhìn Xa Nửa Thế Kỷ Tới </i>đều mang tính cách <i>“khái niệm/ conceptual”</i>
về một tương lai xa hơn nhiều thập niên; do đó bạn đọc có thể coi đây là <i>“nguồn
thông tin mở / open-ended informations”</i>với các dữ kiện luôn luôn được bổ
xung và cập nhật theo thời gian, với đóng góp từ nhiều nguồn trí tuệ, phù hợp với
những biến động của cả thiên nhiên và con người, mà ở thời điểm 2011 chưa có thể
có hết trong tầm dự liệu của người viết. </span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Một ví dụ: trong bài viết
1, khi đề cập tới trường hợp nước biển dâng 1 mét, thì cho rằng 90% diện tích
ĐBSCLsẽ chìm trong biển mặn (2), trong khi theo dự đoán của Giám đốc Viện Khí
tượng Thủy văn và Môi trường Việt Nam Trần Thức thì&nbsp; <i>“Nếu mực nước biển
dâng khoảng 1 mét, toàn thểĐồng Bằng Sông Cửu Long – tức 100% sẽ bị ngập mặn”;</i>&nbsp;
nhưng rồi theo ước tính trong bài nghiên cứu của hai Ks Ngô Minh Triết và Phạm
Phan Long, dựa theo địa hình các vùng cao thấp, thì con số đưa ra dè dặt hơn: <i>“Khi&nbsp;
nước biển dâng cao 1mét, thì 50% diện tích ĐBSCLsẽ chìm dưới mực nước biển và
thêm 25% cũng sẽ trở thành vùng bão ngập/ storm surge zone”…</i></span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Cứu nguy hệ sinh thái của
ĐBSCL là một cuộc hành trình ngàn dặm, nỗ lực của người viết trong ngót hai thập
niên qua chỉ là một bước rất nhỏ như <i>“giọt nước trong biển cả”</i>của kho
tàng trí tuệ dân tộc trên vùng đất định mệnh, trong suốt dòng lịch sử luôn luôn
phải đấu tranh với mối hiểm họa đến từ phương Bắc và với cả thiên nhiênngày
càng khắc nghiệt, để có thể sinh tồn.&nbsp; </span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>&nbsp;</span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><b><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>ĐỊA LÝ DÂN CƯ ĐỒNG BẰNG
SÔNG CỬU LONG</span></b></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Trong số 17 cửa sông của
ĐBSCL, thì đã có bảy cửacủa hai con sông Tiền và sông Hậu, nước mặn theo các cửa
sông ấycàng ngày càng lấn sâu vào vùng châu thổ [ 128 km, thời điểm 2010 ].
Theo ước tính của Viện Quy Hoạch Thủy Lợi Miền Nam, thì có đến 1.5&nbsp; tỉ mét
khối nước mặn đổ vào nội đồng mỗi ngày trong <i>mùa nước kiệt</i>, và con số
còn tăng hơn&nbsp; 25% khi có <i>triều dâng</i>. (7)</span></p>

<p class=MsoNormal align=center style='text-align:center'><span
style='font-size:13.0pt;line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'><img
width=545 height=394 src="GN_MekhongNhinXaNuaTheKyToi_3_files/image001.jpg"></span></p>

<p class=MsoNormal align=center style='margin-bottom:6.0pt;text-align:center'><b><i><span
style='font-family:"Times New Roman","serif"'>Hình 1:</span></i></b><i><span
style='font-family:"Times New Roman","serif"'>Nước mặn ngày càng lấn sâu vào
ĐBSCL, </span></i><span style='font-size:13.0pt;line-height:115%'><br>
</span><i><span style='font-family:"Times New Roman","serif"'>38 km tới 128 km
trên Sông Tiền từ 1996 tới 2010[Ref. 3</span></i><i><span style='font-size:
13.0pt;line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>]</span></i><span
style='font-size:13.0pt;line-height:115%'> <br>
<br>
</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Sau 1975, đã có bước đầu
thực hiện xây đập ở các cửa sông để ngăn mặn, nhưng cũng để thấy rằng đây chỉ
là giải pháp cầm cự, bởi vì khi mực nước biển tiếp tục dâng cao thì không phải
chỉ từ các cửa sông, mà toàn vùng châu thổ sẽ chìm trong biển mặn. Do đó, một dự
án vĩ mô về con đê biển đa dụng ngăn mặn cho toàn vùng châu thổ phải là một giải
pháp dài hạn với tầm nhìn chiến lược. </span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Cũng nên ghi lại ở đây
cuộc trao đổi giữa phóng viênbáo National Geographic và Tổng Trưởng Thông Tin
Tôn Thất Thiện [1968] . Peter White quan sát trên bản đồ,&nbsp; rồi bằng phi cơ
quân sựbay lượnvới cao độ khác nhau trên cácbãi biển xình lầy và trên những khu
rừng tràm, nhưng rồianh chỉ thấy được 8 cửa sông thay vì 9. Anh tìmtới hỏi giáo
sư Tôn Thất Thiện, người bạn tham vấn lâu năm về những vấn đề Việt Nam, cũng là
Tổng Trưởng Thông Tin, ông Thiện cười, giải thích: “Thực sự chỉ có 8, nhưng đó
không phải là <i>con số hên</i>; các con số hên là 7 hoặc 9, do đó chúng tôi phải
tìm ra một cửa sông nhỏ khác nữa, rất hẹpchỉ non 10 dặm…Tôi mong anh không bất
bình vì đã không tìm ra được cửa sông thứ 9 đó.” (8)</span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%'><br>
</span><b><span style='font-size:13.0pt;line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>HAI
VÙNG TRŨNG ĐỒNG THÁP MƯỜI VÀ ĐỒNG CÀ MAU </span></b></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Ngoài những hồ chứa nước
dọc theo con đê biển MSD có chiều dài 600 Km (3), thì còn có hai vùng trũng
thiên nhiên và là hai hồ chứa nước ngọt trong mùa nước nổi của ĐBSCL. Như một
chu kỳ hàng năm,Tonle Sap là con sông duy nhất trên &nbsp;lãnh thổ Cam Bốt chảy
hai chiều theo theo hai mùa mưa nắng. Nhờ vậy mà diện tích Biển Hồ co dãn: là hồ
cạn với diện tích 2,500 km2 trong Mùa Khô, nhưng từ tháng 5 đến tháng 9 khi bước
sang Mùa Mưa, nước sông Mekong dâng cao, tạo sức ép khiến sông Tonle Sap phải đổi
chiều, chảy ngược vào Biển Hồ làm nước hồ dâng cao từ 8 tới 10 mét và tràn bờ,
và diện tích Biển Hồ tăng gấp 5 lần khoảng 12,000 km2. Những cánh đồng lũ / <i>flooded
forest</i> của Biển Hồ là cái nôi nuôi dưỡng và tái sinh nguồn thực phẩm khổng
lồ chủ yếu là cá, chiếm tới hơn 60% nguồn cá của Cam Bốt. Khi Mùa Mưa qua đi,
khoảng tháng 11, cũng là ngày Hội Nước, con sông Tonle Sap lại xuôi chiều, để từ
<i>Quatre Bras</i> nơi hội tụ của bốn nhánh sông, nguồn cá từ Biển Hồ
theoMekong Hạ đổ vào sông Tiền và theo sông Bassac đổ vào sông Hậu, tràn vào
hai hồ chứa thiên nhiên Đồng Tháp Mười và Đồng Cà Mau, đàndi ngư này tăng trưởng
nhanh chóng và đã từng là vựa cá trời cho cư dân ĐBSCL. </span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Khác với con đê biển nằm
ngoài đất liền, không đặt ra vấn đề phải<i>thu mua đất</i>, nhưng do hai hồ chứa
nước ngọt nằm trongvùng châu thổ, nên sẽ có nhu cầu giải tỏa và tái định cư, bước
đầu có thể khó khăn nhưngvì lợi ích lâu dài cho toàn vùng ĐBSCL và cho tương
lai thế hệ con cháu họ, thêm vào đó nếu người dân được đối xử công bằng và bồi
thường xứng đáng thì trở ngại này có thể &nbsp;giải quyết với sự đồng thuận và
hợp tác. </span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Cần có một chính sách <i>trong
sáng / transparency</i>, với chương trình đền bù thiệt hại xứng đáng , với kế
hoạch di dân tái định cư hợp lý, để cùng hướng về mục đích chung, sẽ không có
khó khăn để thuyết phục người nông dân ĐBSCL vốn sẵn lòng yêu vùng đất của họ,
sẽ chấp nhận phần hy sinh cho một tương lai bền vững. </span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>&nbsp;</span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><b><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>NHỮNG BƯỚC KHỞI ĐẦU CỤ
THỀ</span></b></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>1/ Ủy Ban Mekong Việt
Nam thay vì bấy lâu tọa ngự nơi địa chỉ 12 Phố Hàng Tre Hà Nội thuộc châu thổ
Sông Hồng, thì nay đúng là thời điểm nếu không là quá trễ để di dời về ĐBSCL
vùng đất thấp. Rất biểu tượng, thuyền trưởng không thể chọn đứng trên bờ để hô
hào thủy thủ hy sinh cứu nguy con tàu đắm. </span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>2/ Đại Học Cần Thơ
&nbsp;được mệnh danh là <span style='color:#333333'>“Ngọn Hải Đăng Trí Tuệ” </span>cho
ĐBSCL nhưng câu hỏi đặt ra là liệu có còn triển vọng tồn tại để kỷ niệm 100 năm
hay không khi mà trường sở nằm trên vùng đất thấp hơn mặt biển như hiện nay. Ai
sẽ tìm câu giải đáp cho “vấn nạn mất còn” ấy nếu không phải là “think tank” từ
Phân Khoa Sông Mekong&nbsp; Đại Học Cần Thơ?<span style='color:#333333'>Vai trò
của Đại Học Cần Thơ với Phân Khoa Sông Mekong chưa bao giờ cấp thiết đến như vậy.
Đây cũng là đề xuất của tác giả trong bài viết này cách đây hơn11 năm, cả với đề
nghị từng bước cụ thể: (a) Xây dựng một thư viện chuyên ngành liên quan tới con
sông Mekong và con sông kết nghĩa Mississippi;(b) Thiết lập ban giảng huấn, sẽ
bao gồm thành phần cơ hữu của nhà trường, các chuyên gia của hai Ủy Hội Sông
Mekong và Mississippi, cùng với nhóm Chuyên Viên Tham vấn Quốc tế từ Chương Trình
Môi Sinh Liên Hiệp Quốc [UNEP/ United Nations Environment Programme], chuyên
gia Hội Các Con Đập Thế Giới [WCD/ World Commission Dams], Mạng Lưới Sông Quốc
tế [IRN/ International River Network]… Họ sẽ được mời như những Giáo Sư Thỉnh
Giảng, cho Phân Khoa Sông Mekong. Tài liệu giảng của họ sẽ là nguồn thông tin
vô cùng quý giá do từ những đúc kết qua thực tiễn;(c) Tuyển sinh từ thành phần
ưu tú không phải chỉ có Việt Nam mà cả từ các quốc gia trong lưu vực như Thái
Lan, Lào, Cam Bốt và cả từ Vân Nam Trung Quốc, Miến Điện. Chương trình hướng tới
đào tạo các kỹ sư môi sinh và xây dựng cho <i>“Chương Trình Phát Triển Xanh /
Green Development”,</i>hướng tới bảo vệ và phát triển hệ sinh thái của con sông
Mekong. Lớp chuyên viên trẻ đầy năng động này cũng sẽ là mẫu số chung nối kết mở
đường cho các bước hợp tác phát triển bền vững của 6 quốc gia trong toàn lưu vực
sông Mekong. [6]</span></span></p>

<p class=MsoNormal align=center style='text-align:center'><b><i><span
style='font-size:13.0pt;line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'><img
width=446 height=318 src="GN_MekhongNhinXaNuaTheKyToi_3_files/image002.jpg"></span></i></b></p>

<p class=MsoNormal align=center style='text-align:center'><b><i><span
style='font-size:13.0pt;line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Hình
2:</span></i></b><i><span style='font-size:13.0pt;line-height:115%;font-family:
"Times New Roman","serif"'>Ủy HộiSông Mekong Việt Nam, 12 Phố Hàng Tre, Hà Nội </span></i><span
style='font-size:13.0pt;line-height:115%'><br>
</span><i><span style='font-size:13.0pt;line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>&nbsp;nơi
châu thổ Sông Hồng cách xa ĐBSCL hơn 1,600 km [Photo LN Hà]</span></i></p>

<p style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;color:#333333'>Về
phương diện chánh quyền, cần thiết lập ngay một mạng lưới <i>“Tùy viên Môi
sinh”</i> đặc trách sông Mekong trong các Tòa Đại sứ và Sứ quán tại các quốc
gia trong lưu vực: như tòa lãnh sự Việt Nam ở Côn Minh Vân Nam, bốn tòa đại sứ
Việt Nam ở Miến Điện, Thái Lan, Lào và Cam Bốt. Họ sẽ là tai mắt, là những trạm
quan sát sống cho Phân Khoa sông Mekong và Bộ Bảo Vệ Môi Trường. </span></p>

<p style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;color:#333333'>Phải
xem đây như một kế hoạch đầu tư dài hạn và ý nghĩa cho <i>“Một Tinh Thần Sông
Mekong”</i> trong toàn bộ các kế hoạch hợp tác và phát triển vùng. Dĩ nhiên có
một cái giá cao và xứng đáng phải trả để bảo vệ con Sông Mekong và sự sống còn
của vùng ĐBSCL.</span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>3/ Rừng Tràm Chắn Sóng:
trong ngắn hạn, để&nbsp; chống nạn sạt lở như hiện trạng mũi Cà Mau mất nhiều mẫu
đất mỗi năm (927 ha / năm), cần ngay nỗ lực <i>trồng và tái sinh những khu rừng
tràm </i>ven biển không chỉ để chắn sóng mà còn có khả năng giữ lại lượng phù
sa, song song với giải pháp dài hạn hình thành một kế hoạch vĩ mô xây dựng đê
biển đa dụng và hai hồ chứa nước ngọt để đương đầu với nước biển dâng do thay đổi
khí hậu. </span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>4/ Dòng Sông Thanh Khiết:
những con sông của đất nước đang bị chính chúng ta góp phần hủy hoại. Không thể
có được những dòng sông <i>như mạch sống </i>vừa mang tới thức ăn, vừa phải
chuyên chở mọi chất phế thải. ĐBSCL, nơi nào cũng có bảng hiệu Làng Văn Hoá,
nhưng các dòng sông và kinh rạchthì vẫn là nơi để hàng ngày người ta phóng uế
và đổ xuống tất cả những rác rưởi. Ý niệm vệ sinh công cộng, bảo vệ môi trường
sống lành mạnh, trong một thiên nhiên hài hòa,phải là kết quả của <i>ý thức tập
thể</i>và cả từ mỗi cá nhân. Thay đổi nếp sống với rất nhiều khiếm khuyết như
hiện nay, cầnthời gian giáo dục hàng thập niên và cả biện pháp kỷ luật của một
xã hội công dân, chứ không phải chỉ bằng những khẩu hiệu.&nbsp; </span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>&nbsp;</span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><b><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>PROS AND CONS VÀ CHỈ CÓ
MỘT CHỌN LỰA</span></b></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Từ sau 1975, Việt Nam
đã thực hiện một số dự án xây dựng đêbiển trên đất liềndọc theo các tỉnh cận
duyên như Sóc Trang, Bạc Liêu và Cà Mau, với hậu quả là gây tác hại cho môi trường
bên trong đê, đất bị bọc phèn và nhiễm mặn gây tổn hại cho mùa màng, khiến sau
đó chính dân chúng phải tự phátđi bửa đê, và mạnh hơn thế nữa chánh quyền địa
phương phải cho gài mìn phá đê đểcư dân có thể làm ăn trồng trọt trở lại. Không
phải chỉ có riêng ở ĐBSCL, những thất bại về các công trình đê điều là khá phổ
quát ở Việt Nam như con đê biển Hải Hậu Nam Định miền Bắc, con đê Mũi Né Phan
Thiết miền Trung… </span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Có thể nói hàng ngàn
cây số đê điều ở Việt Nam tuy rất tốn kém nhưng thiếu điều nghiên nên đã thất bại.Nhưng
còn dự án con Đê Biển Đa Dụng MSD thì sao? Qua hai bài đầu tiên, người viết đã
nhận được một số hồi đáp từ bên trong cũng như ngoài nước, đồng thuận hay không
nhưng vẫn là những tiếng nói thao thức với vận mệnh của đất nước nên rất đáng
trân trọng. </span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>_ Có ý kiến cho rằng <span
style='color:black'>việc <i>“xây đê biển ĐBSCL còn tệ hơn việc xây dựng đường sắt
cao tốc về mặt hiệu quả kinh tế. Với luận cứ là,chống lại tự nhiên cần phải được
tính toán cẩn trọng, ĐBSCL đã từng có bài học đắt giá về thoát lũ ra biển Tây rồi.
Thành công dễ thấy nhưng bài học về thất bại cho công trình biển trên thếgiới
nhiều không kém”</i>.Về điểm này, có lẽ cần có một từ ngữ chính xác hơn, thay
vì <i>“chống lại tự nhiên”</i> thì nên được hiểu như <i>“một thích nghi /
adaptation”</i> với những biến động của thiên nhiên để sống còn. </span></span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif";color:black'>_ Một ý kiến
kháccho rằng dự án MSD còn rất nhiều ẩn số, kể cả những điểm bất cập và tiêu cực
chưa được soi sáng và lý giải. Như ước tính cần tới hơn 200 triệu mét khối hay
hơn một tỉ tấn cát đá ximăng, phải cần tới <i>những tầu vét nạo khổng lồ / huge
dredgers</i>, làm sao mà có được. Câu trả lời: đây là một kỹ thuật không phải chỉ
khả thi mà đã được triển khai và ứng dụng trên thế giới, như với quần Đảo Dừa /
Palm Islandscủa Dubai cần tới 1 tỉ rưỡi / 1.5 billions mét khối cát đá ximăng,
&nbsp;nghĩa là 7 lần hơn, cũng lấy từ đáy biển như với dự án MSD. </span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif";color:black'>_ Cũng có một
cách nhìn khác nữa tích cực hơn, cho rằng khi có người xây cái nhà hay cái cầu
bị sập không có nghĩa là người khác sẽ không xây được cái nhà hay cái cầu an
toàn. Học từ những kinh nghiệm thất bại của người khác để làm cho tốt hơn chứ
không phải để kết luận là không làm được. Bất cứ một dự án xây dựng lớn nào muốn
thành công thì cần phải có trình độ, lương tâm và cơ chế hữu hiệu.</span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif";color:black'>_ Thêm một
số ý kiến khác khá phổ quát của số người khi lần đầu tiên tiếp cận với dự án
MSD hoặc nếu không là ngỡ ngàng vì tầm vóc dự án quá lớn chưa bao giờ nghĩ tới
hoặcxa hơn nữa hoài nghi cho rằng liệu có tính khả thi / feasibility về kỹ thuật,nhân
sự,tài chánh trong điều kiện của Việt Nam hiện nay hay không? Ngay cả Paul
Stewart, phụ trách Mạng Lưới Môi Sinh<i>“Từ Cửa Sông Tới Nguồn / Mouth to Source”,</i>
mặc dầu cho phổ biến bài viết cũng ngạc nhiên với phát biểu: <i>“Chỉ có thể diễn
tả đây là Dự án Vĩ mô mà tôi chưa bao giờ thấy trước đây. Các &nbsp;bạn thì
nghĩ sao?”</i></span><span style='font-size:13.0pt;line-height:115%;font-family:
"Times New Roman","serif"'><a
href="http://mouthtosource.org/rivers/mekong/2011/05/29/mekong-sea-dyke-concept-paper/"
target="_blank"><i>http://mouthtosource.org/rivers/mekong/2011/05/29/mekong-sea-dyke-concept-paper/</i></a></span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif";color:black'>_ Trong khi
NhómKỹ Sư tham gia soạn thảo công trình Đê Biển Đa Dụng MSD ở California, thì
cho rằng chi phí MSD sẽ không cao hơn dự án đường sắt cao tốc, và hiệu quả kinh
tếthì không thể so với 20,000 km2 diện tích đất đai mầumỡ của ĐBSCLcó thể mất
đi vì nước biển dâng cao, cũng không cao hơn chi phí để di tản từ 10đến 15 triệu
dân, lo tái định cư cho họ và rồi còn nhập cảng gạo hàng năm nuôi sống họ và cả
nước. (3) </span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Qua kinh nghiệm và những
thành tựu của thế giới, để thấy rằng dự án Đê biển Đa dụng MSD và các hồ chứa
nước ngọt cho ĐBSCL là khả thi. Nhưng chúng ta cần một tư duy thế kỷ, xa hơn giới
hạn đôi ba thế hệ, để thích nghi với một <i>môi trường khắc nghiệt và thù nghịch
</i>với một tiến trình đảo nghịch: ruộng vườn biến thành biển mặn, thay
vì&nbsp; cảnh tượng <i>biển xanh biến thành ruộng dâu.</i></span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif";color:black'>Sau những
thất bại, những chấn thương, chúng ta đứng trước hai tình huống: hoặc sợ hãi,
co cụm lại, nghĩ rằng không còn làm gì hơn được; hoặc phân tích thất bại ấy,
coi đó như bài học, để từ đó dám nghĩ khác đi, mà thành ngữ tiếng Anh gọi đó là
khả năng <i>“thinking outside the box”</i>, hay một thứ <i>Trial and Error</i></span><i><span
style='font-size:13.0pt;line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>
/ Nghiệm và Sai</span></i><span style='font-size:13.0pt;line-height:115%;
font-family:"Times New Roman","serif"'>, là một phương pháp nghiên cứu/ giải
quyết/ chỉnh sửa/ hay tạo hiểu biết về vấn đề đặt ra. Bài học không tự đến từ
thất bại nhưng là do từ phân tích thất bại ấy, rồi biến cải, và thử nghiệm nữa.
<span style='color:black'>Đây là phương pháp không xa lạ gì trong giới khoa học
thực nghiệm. </span><i>[Wikipedia]</i></span></p>

<p class=MsoNormal align=center style='text-align:center'><i><span
style='font-size:13.0pt;line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'><img
border=0 width=536 height=372
src="GN_MekhongNhinXaNuaTheKyToi_3_files/image003.jpg"></span></i></p>

<p class=MsoNormal align=center style='text-align:center'><b><i><span
style='font-size:13.0pt;line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Hình
3:</span></i></b><i><span style='font-size:13.0pt;line-height:115%;font-family:
"Times New Roman","serif"'>3,600 km2 bên trong con Đê Biển Đa Dụng MSD </span></i><span
style='font-size:13.0pt;line-height:115%'><br>
</span><i><span style='font-size:13.0pt;line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>có
tiềm năng là những hồ chứa nước và cả tạo thêm vùng đất mới [Ref. 3]</span></i></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif";color:black'>&nbsp;</span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><b><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>NHỮNG BÀI HỌC THÀNH TỰU
THẾ GIỚI</span></b></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Những công trình kỳ vĩ
trên thế giới và cả đứng vững với thời gian không phải là ít. <span
style='color:#333333'>Điều trước tiên học được từ những thành tựu ấy, đó là viễn
kiến và hình thành một “ý tưởng lớn” cùng với ý chí và quyết tâm thực hiện,
trong những nghịch cảnh và vị trí địa dư rất khác biệt.</span></span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>_ Công trình Zuiderzee
Vùng Đất Thấp đã có <span style='color:#333333'>từ mấy thế kỷ trước với một hệ
thống đê đập nhân tạo và thủy lợi nhằm giữ đất và ngăn mặn từ Bắc Hải, cộng
thêm với hiệu quả ngăn lũ lụt, tạo thêm đất canh tác. Hiệp hội Kỹ sư Công chánh
Mỹ / American Society of Civil Engineers đã vinh danh các công trình của Hòa
Lan như một trong Bảy Kỳ quan của Thế giới. </span></span></p>

<p style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt'>_ Công trình Đê biển
Seamangeummới đây của Hàn Quốc[ 04/2010, với<span style='color:#333333'> một bức
trường thành dọc theo bờ biển tiếp giáp với Hoàng Hải, chắn ngang hai cửa sông
Dongjin và Manggyeong; được khởi công từ 1991 và hoàn tất 2010, như một kỳ công
về xây dựng được coi như một trong những kỳ tích tạo một vùng đất mới / land
reclamation lớn nhất, lớn hơn cả công trình Zuiderzee của Hòa Lan. </span></span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>_&nbsp; Công trình Đảo
Dừa là một quần đảo nhân tạo như hình Bộ Ba Cây Dừa / The Palm Trilogy:
Jumeirah, Jebel Ali, Deira củathị trấn <i>Dubai / United Arab Emirates</i>trongVịnh
Ba Tư / Persian Gulfđược hình thành với hàng tỉ mét khối cát đá do hai công ty <i>Bỉ
/ Belgian và Hòa Lan / Dutch</i> với những chuyên gia hàng đầu của thế giới để
tạo nên <i>vùng đất mới / land reclamation</i>, và thêm cho Dubai 520 Km bờ biển.
Công trình kiến trúc đảo và bờ biển nhân tạo này được coi như một Kỳ quan thứ
Tám của thế giới. </span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>_ Công trình Đập Chắn
Singapore / Singapore’s Marina Barrage, do viễn kiến của nguyên Thủ Tướng Lý
Quang Diệu / Lee Kuan Yew từ hơn hai thập niên trước. Là một đảo quốc, có <i>vũ
lượng </i>cao 100 inches /năm, do đó phòng tránh&nbsp; lũ lụt ngăn mặn, và dự
trữ nước ngọt là vô cùng cần thiết. <i>Đập Chắn</i> đã hoàn tất [ 11/2008 ],góp
phần tăng phẩm chất cuộc sống và phát triển kinh tế của đảo quốc này thay vì phụ
thuộc nguồn nước nhập từ Mã Lai. Công trìnhđã được <i>Viện Kỹ Sư Môi Trường Mỹ
/ AAEE / American Academy of&nbsp; Environmental Engineers</i>vinh danh với giải
thưởng cao quý nhất 2009. </span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>&nbsp;</span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><b><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>MISSISSIPPI BẠN ĐỒNG
HÀNH VÀ TƯƠNG TÁC</span></b></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Mississipp kết nghĩa với
sông Mekong từ tháng 7, 2009; nay là người bạn đồng hành và tương tác của con
sông MekongvàĐBSCL. Từ thập niên đầu của thế kỷ 21, Ủy Hội Sông Mississippi đã
sớm có viễn kiến 200 năm bằng<i>Một Cam kết Liên Thế hệ / An Intergenerational
Commitment </i>với 6 điểm tập trung vào cuộc sống hạnh phúc cho toàn cư dân lưu
vực: [1] Bảo đảm cuộc sống phẩm chất có một không hai trên thế giới; [2] Tạo an
toàn cho cuộc sống ven sông trong toàn lưu vực; [3] Thở không khí trong lành
trong môi trường động và thực vật với thú săn bắn, câu cá và tiêu khiển trên
sông; [4] Du lịch an toàn với giá phải chăng tớimọi nơi trong lưu vực; [5] Uống
và xử dụng nguồn nước phong phú từ các dòng sông hay từ <i>tầng nước ngầm</i>
trong lưu vực; [6]Quyền lựa chọn phẩm vật và nguồn tiếp liệu dồi dào được trồng,
chế biến với giá thành rẻđược chuyên chở tới các địa phương và tới thị trường
thế giới. <i>(Mississippi River Commission, August 20, 2009)</i></span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Có thể vắn tắt 6 điểm ấy
trong 5 mục tiêu chính, đó là: [a] An ninh quốc gia với chương trình giảm thiểu
tổn thất lũ lụt và khô hạn; [b] Kiện toàn cơ sở hạ tầng và bảo đảmnguồn năng lượng;
[c] Phát triển môi trường bền vững và giải trí cho cư dân; [d] &nbsp;Cung cấp
nguồn nước và phẩm chất nước; [e] Bảo đảm vận chuyển nông phẩm và hàng hóa
trong lưu vực.</span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Cũng để thấy rằng viễn
kiến nàyvẫn đúng và có thể ứng dụng cho cả 6 quốc gia Lưu Vực Lớn Sông Mekong /
GMS/ Greater Mekong Subregion, trong đó có ĐBSCL. Điểm nhấn mạnh và nổi bật của
<i>“Viễn Kiến 200 Năm” </i>Ủy Hội Sông Mississippi là luôn luôn đặt trọng tâm
vào hạnh phúc của chính cư dân trong lưu vực và trách nhiệm liên đới với các thế
hệ tương lai. </span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>&nbsp;</span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><b><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>MSD VÀ NHỮNG HIỂM NGUY
SINH TỬ</span></b></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Phải thấy rằng có nhiều
hơn một <i>Lưỡi Gươm Damoclès </i>treo trên dự án Công trình Đê Biển Đa Dụng và
MSD sẽ là một dự án chết: [1] Nếu triển khai vội vàng không đạt tiêu chuẩn xây
dựng quốc tế, và công trình èo uột ấy sẽ không thể đứng vững với hơn một cơn
bão nhiệt đới đến từ Biển Đông hàng năm; [2] Nếu không có những hồ nước ngọt để
bảo vệ<i>tầng nước ngầm </i>đang suy xụp nhanh chóng như hiện nay, khiến đất sủi
phèn với hậu quả là đổ ra hàng ngàn tấn acid sẽ phá hủy rộng rãi toàn vùng châu
thổ; [3] Nếu không ngăn chặn đổ mọi rác rưởi, chất thải kỹ nghệ và cả phóng uế
xuống dòng sông thì các hồ chứa nghiễm nhiên trở thành loại hố rác hố phân nặng
mùi ô nhiễm; [4] Và tình huống tệ hại nhất, nếu xảy ra cơnđịa chấn làm vỡ con đập
thượng nguồn, thì sẽ là <i>cơn hồng thủy / một tsunami trên sông Mekong</i> cuốn
trôi mọi thứ dưới dòng và con đê biển không là một ngoại lệ. (3)</span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Với thay đổi khí hậu nước
biển dâng, với dòng chảy xuống từ thượng nguồn giảm, với tầng nước ngầm ngày
càng cạn kiệt làm đất sủi phèn, lún thêm mặt bằng ĐBSCL vốn đã thấp hơn mặt biển.Trước
kịch bản ấy, chúng ta đứng trước hai tình huống: hoặc không làm gì để rồi đứng
trước thảm cảnh một ĐBSCL chìm sâu dưới biển mặn, với tiêu vong cả một nền <i>Văn
Minh Miệt Vườn</i>; hoặc bằng mọi giá đi tìm giải pháp cứu lấy vùng đất thiêng,
cũng là không gian sinh tồn của cả các thế hệ tương lai. </span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif"'>Như một kết từ cho cả
ba bài viết về <i>“Tương lai Đồng Bằng Sông Cửu Long – Nhìn Xa Nửa Thế Kỷ Tới”</i>:
tất cả những đề xuất chỉ đang ở <i>giai đoạn khái niệm / conceptual stage</i>nên
bạn đọc có thể coi đây như là <i>“nguồn thông tin mở”</i>cho mọi sáng kiến và
các bước bổ xung tiếp theo cần thiết; &nbsp;xa hơn nữa là những cuộc nghiên cứu
khoa học hoàn chỉnh để chuyển biến<i>“Từ Khả Năng tới Hiện Thực / A Posse Ad
Esse”. </i></span></p>

<table class=MsoNormalTable border=0 cellspacing=0 cellpadding=0 width="100%"
 style='width:100.0%'>
 <tr>
  <td valign=top style='padding:0in 0in 0in 0in'>
  <table class=MsoNormalTable border=0 cellpadding=0>
   <tr>
    <td nowrap valign=top style='padding:.75pt .75pt .75pt .75pt'></td>
   </tr>
  </table>
  </td>
  <td valign=top style='padding:0in 0in 0in 0in'>
  <p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
  line-height:115%;font-family:"Times New Roman","serif";color:black'>&nbsp;</span></p>
  </td>
 </tr>
</table>

<p class=MsoNoSpacing style='text-align:justify'><b><span style='font-size:
13.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"'>NGÔ THẾ VINH </span></b></p>

<p class=MsoNoSpacing style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
font-family:"Times New Roman","serif"'>California 06/ 2011</span></p>

<p class=MsoNoSpacing style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt;
font-family:"Times New Roman","serif"'>[Source: www.vietecology.org]</span></p>

<p class=MsoNoSpacing style='text-align:justify'><i><span style='font-size:
13.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"'>&nbsp;</span></i></p>

<p class=MsoNoSpacing style='text-align:justify'><i><span style='font-size:
13.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"'>&nbsp;</span></i></p>

<p class=MsoNoSpacing><b><i><u><span style='font-size:13.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"'>THAM
KHẢO: </span></u></i></b></p>

<p class=MsoNoSpacing><i><span style='font-size:13.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"'>&nbsp;</span></i></p>

<p class=MsoNoSpacing><i><span style='font-size:13.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"'>1/
Mekong-Cửu Long Nhìn Xa Nửa Thế Kỳ Tới [1] Ngô Thế Vinh, 01/2011, Viet Ecology
Foundation;</span></i><span style='font-size:13.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"'><a
href="http://www.vietecology.org/Article.aspx/Article/61"><i>http://www.vietecology.org/Article.aspx/Article/61</i></a></span></p>

<p class=MsoNoSpacing><em><span style='font-size:13.0pt;font-family:"Calibri","sans-serif"'>2/
</span></em><i><span style='font-size:13.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"'>Mekong-Cửu
Long Nhìn Xa Nửa Thế Kỳ Tới [2]; Ngô Thế Vinh, 05/2011, Viet Ecology
Foundation; </span></i><span style='font-size:13.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"'><a
href="http://www.vietecology.org/Article.aspx/Article/67"><i>http://www.vietecology.org/Article.aspx/Article/67</i></a></span></p>

<p class=MsoNoSpacing><i><span style='font-size:13.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"'>3/
Đê Biển Chống Mặn Đồng bằng Sông Cửu Long, Ngô Minh Triết, S.E., Phạm Phan
Long, P.E.</span></i></p>

<p class=MsoNoSpacing><i><span style='font-size:13.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"'>Viet
Ecology Foundation 06/2011; </span></i><span style='font-size:13.0pt;
font-family:"Times New Roman","serif"'><a
href="http://www.vietecology.org/Article.aspx/Article/68"><i>http://www.vietecology.org/Article.aspx/Article/68</i></a></span></p>

<p class=MsoNoSpacing><i><span style='font-size:13.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"'>4/
Vùng Đất Ngập Đồng Tháp Mười, Trần Ngươn Phiêu, Thế Kỷ 21 số 219, tháng 7, 2007
</span></i></p>

<p class=MsoNoSpacing><i><span style='font-size:13.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"'>5/
Bức Tranh Ảm Đạm của Nông Dân Miền Tây, Nguyễn Văn Tuấn 02/2011, </span></i><span
style='font-size:13.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"'><a
href="http://nguyenvantuan.net/misc/9-misc/1181-ghi-chep-cuoi-nam-8-buc-tranh-am-dam-cua-nong-thon-mien-tay"><i>http://nguyenvantuan.net/misc/9-misc/1181-ghi-chep-cuoi-nam-8-buc-tranh-am-dam-cua-nong-thon-mien-tay</i></a></span></p>

<p class=MsoNoSpacing><i><span style='font-size:13.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"'>6/
Đại Học Cần Thơ, Ngọn Hải Đăng Miền Tây;&nbsp; Diễn Văn Ra Trường của Viện Đại
Học Cần Thơ; Gs Đỗ Bá Khê &nbsp;(19/12/1970); Đặc San Tiền Giang Hậu Giang,
2000</span></i></p>

<p class=MsoNoSpacing><span class=MsoHyperlink><i><span style='font-size:13.0pt;
font-family:"Times New Roman","serif"'>7/ Sống Chung Với Nước Biển Dâng; Tuổi
Trẻ Online 28/08/2010; </span></i></span><span style='font-size:13.0pt;
font-family:"Times New Roman","serif"'><a
href="http://m.tuoitre.vn/tin-tuc/Chinh-tri-Xa-hoi/Khoa-hoc-Moi-truong/310,Song-chung-voi-nuoc-bien-dang.ttm"><i>http://m.tuoitre.vn/tin-tuc/Chinh-tri-Xa-hoi/Khoa-hoc-Moi-truong/310,Song-chung-voi-nuoc-bien-dang.ttm</i></a></span></p>

<p class=MsoNoSpacing><i><span style='font-size:13.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"'>8/
The Mekong, River of Terror and Hope, Peter White, National Geographic134,
No.6, December 1968</span></i></p>

<p class=MsoNoSpacing><i><span style='font-size:13.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"'>9/
Possible Impacts of Saltwater Intrusion Floodgates in Vietnam’s Lower Mekong
Delta; Ian White, Australian National University_Seminar on Environment and
Development in Vietnam, Dec 6-7, 1996 </span></i><span style='font-size:13.0pt;
font-family:"Times New Roman","serif"'><a
href="http://coombs.anu.edu.au/~vern/env_dev/papers/pap07.html" target="_blank"><span
class=yshortcuts><i><u><span style='color:blue'>http://coombs.anu.edu.au/~vern/env_dev/papers/pap07.html</span></u></i></span></a></span></p>

<p class=MsoNoSpacing><span class=yshortcuts><i><span style='font-size:13.0pt;
font-family:"Times New Roman","serif"'>10/ Plan for China’s Water Crisis Spurs
Concern; Edward Wong– North China &nbsp;is Dying. The New York Times, June 1,
2011</span></i></span><span style='font-size:13.0pt;font-family:"Times New Roman","serif"'><a
href="http://www.nytimes.com/2011/06/02/world/asia/02water.html?_r=1&amp;hp"><i>http://www.nytimes.com/2011/06/02/world/asia/02water.html?_r=1&amp;hp</i></a></span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'>&nbsp;</p>

</div>

<!--- REPLACE LAST </HTML></BODY> --->

<div align="center">

<p> <font  face="Arial" size "1" color="blue">

	<a href="#" onClick="history.go(-1);return true;" 
		onmouseover="popup()" 
		onmouseout="kill()"><img src="http://thatsonchaudoc.com/backgrpic/Backarrow2.gif" alt="" border="0"> 
	</a>

	<a href="#" onClick="history.go(-1);return true;">Trở lại trang trước 
	</a>

	<a href="#top" class="nav" 
		onmouseover="popup()" 
		onmouseout="kill()"><img src="http://thatsonchaudoc.com/backgrpic/Toparrow2.gif" alt="" border="0"> 
	</a>

	<a href="#top" class="nav">Trở lên đầu trang 
	</a>
      
</P>

<p class=MsoNormal><o:p>&nbsp;</o:p></p>

</div>

	    </td>
    	   </tr>
	  </table>
      </td>  <!-- end windown width = 950 -->
  



    </tr> <!--- **** end 100 % Window --->
   </table>
  </td>
 </tr>
</TABLE>
</BODY>
</HTML>


�