<html>

<head>
<meta http-equiv=Content-Type content="text/html; charset=unicode">
<meta name=Generator content="Microsoft Word 12 (filtered)">
<title> </title>
<style>
<!--
 /* Font Definitions */
 @font-face
	{font-family:"Cambria Math";
	panose-1:2 4 5 3 5 4 6 3 2 4;}
@font-face
	{font-family:Tahoma;
	panose-1:2 11 6 4 3 5 4 4 2 4;}
 /* Style Definitions */
 p.MsoNormal, li.MsoNormal, div.MsoNormal
	{margin:0in;
	margin-bottom:.0001pt;
	font-size:12.0pt;
	font-family:"Times New Roman","serif";}
p
	{margin-right:0in;
	margin-left:0in;
	font-size:12.0pt;
	font-family:"Times New Roman","serif";}
@page Section1
	{size:8.5in 11.0in;
	margin:1.0in 1.25in 1.0in 1.25in;}
div.Section1
	{page:Section1;}
-->
</style>


<!-- copy part 1 replace </head> and <body> by: -->

<meta http-equiv="page-enter" content="revealtrans(duration=2, transition=3)">
<STYLE TYPE="text/css">
	a:link { color: blue; text-decoration: none }
	a:active { color: red; text-decoration: none }
	a:visited { color: blue; text-decoration: none }
	a:hover { color: #FF0000 ; text-decoration: underline }
</STYLE> 
</head>

<BODY  bgColor="#fffacd"   leftMargin=0 
	background="http://thatsonchaudoc.com/backgrpic/dragonbg2.jpg" topMargin=0  
 		bgproperties="fixed" align="center" >
<TABLE cellSpacing=0 cellPadding=0 border=0 width=100% >
 <tr>
  <td width="100%">
   <table  vAlign=center align=center border=3 >
    <tr vAlign=center>  <!--- **** 100% window --->
  	<td vAlign=top width = 950>
   	  <table background="" bgColor="#fffacd">
    	   <tr>
	    <td>
            <TABLE border="4" cellSpacing=5 borderColorDark=#253431 
                        cellPadding=0 width="100%" cellspacing="0" cellpadding="0" >   
<!--- **** main body --->
		 <tr>  <!-- Title --->
          	  <!-- <td background="http://thatsonchaudoc.com/mucluctitle/TSCD_title2.jpg" width = "70%" height=135>-->
          	   <td background="http://thatsonchaudoc.com/mucluctitle/TruyenNgan_title.jpg" height = 140>
            	<TABLE cellSpacing=0 cellPadding=0 border=0>
              	  <tr>
                		<TD align="center" width=50%> 		 
	 			<img src="http://thatsonchaudoc.com/backgrpic/NguaPhiDuongXa.gif" width ="70" height ="50" alt="">
		    		</TD>
                		<TD vAlign=right>
					<p>
					<IMG src="http://thatsonchaudoc.com/backgrpic/bird6.gif" width = "50%" border=0>
					</p> 
		    		</TD>
                		<TD vAlign=right> 
				<img src="http://thatsonchaudoc.com/backgrpic/NguaPhiDuongXa.gif" width ="90" height ="70"  alt=""> 

		    		</TD>
              	  </TR>

           		</TABLE>
		    </td>
		  </tr>  <!-- end Title --->
		  <tr >   <!--- Menu Bar --->
		    <td align="center" >
			<table border="0" height ="30" cellspacing="0" cellpadding="0"  background="" >
				<tr>
		  		  <td align="center" width = 950>
				    <p>
					<b> <font  face="Times New Roman" size=2  color="black">	
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/index.html","","menubar=no">
						<span style="text-decoration: none">Trang Chính</a>					
						&nbsp;&nbsp;
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/hinhanh.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Hình Ảnh</a>
						&nbsp;&nbsp;
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/hoiky.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Bút Ký </a>
						&nbsp;&nbsp;
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/truyenngan.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Truyện Ngắn</a>					
						&nbsp;&nbsp;
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/truyenngan2.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Truyện Thật Ngắn</a>					
						&nbsp;&nbsp;
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/TacGiaTacPham.html">  
						<span style="text-decoration: none"> TG & Tác Phẩm </a>				
						&nbsp;&nbsp;
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/tho.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Thơ </a>					
						&nbsp;&nbsp;
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/DiTichVaDanhNhan.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Di Tích Lịch Sử và Danh Nhân </a>					
						&nbsp;&nbsp;
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/gopnhat.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Đời Sống: Phong Tục & Khoa Học </a>					
						&nbsp;&nbsp;

					<a href="http://thatsonchaudoc.com/amnhac.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Sân Khấu/Nghệ Thuật</a>					
						&nbsp;&nbsp;

					<a href="http://thatsonchaudoc.com/hopthu.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Hộp Thư </a>					
						&nbsp;&nbsp;

					<a href="http://thatsonchaudoc.com/nhantin.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none"> Nhắn Tin </a>					
						&nbsp;&nbsp;

					<a href="http://thatsonchaudoc.com/tintuc.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none"> Tin Tức Thân Hữu </a>					
						&nbsp;&nbsp;
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/TinVui.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none"> Tin Vui </a>
						&nbsp;&nbsp;
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/PhanUu.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none"> Phân Ưu </a>
						&nbsp;&nbsp;

					<a href="http://thatsonchaudoc.com/suckhoegiadinh.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">SK và Gia Đình</a>
						&nbsp;&nbsp;

					<a href="http://thatsonchaudoc.com/QuyTinhThuong.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Lá Lành Đùm Lá Rách</a>
						&nbsp;&nbsp;

					<a href="http://thatsonchaudoc.com/TruyenCuoi.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Vui Cười</a>
						&nbsp;&nbsp;
					<a href="http://thatsonchaudoc.com/giachanh.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Ẩm Thực/Gia Chánh</a>
						&nbsp;&nbsp;

					<a href="http://thatsonchaudoc.com/xuan.html","","menubar=no"> 
						<span style="text-decoration: none">Trang Xuân</a>
						&nbsp;&nbsp;



					<a href="http://thatsonchaudoc.com/banviet2/TramCaMau/TCM_listing.html" >  
						<b> <span style="text-decoration: none">Cùng Tác Giả</font></b></a>
						&nbsp;&nbsp;

					</font></b> 
	
				    </p>
		  		  </td>
				</tr>
     			    </table>	
	    	        </td>
       	     </tr>  <!--- End Menu Bar --->
		  <tr >   <!--- Start Body --->

		    <td align="center" >
			  <TABLE border="4" cellSpacing=5 borderColorDark=#253431 
                        		cellPadding=0  borderColorLight=#6b948a cellspacing="0" cellpadding="0" bgColor="white"    background=""  >
				<tr>
				 <td>
<blockquote>



<div class=Section1>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><span style='font-size:13.0pt'><br>
</span><b><span lang=VI style='font-size:20.0pt'>Bầu Bí Một Giàn </span></b></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify'><b><span style='font-size:14.0pt'>Tràm
Cà Mau</span></b><span style='font-size:14.0pt'> </span></p>

<h2 style='margin:0in;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify'><span
style='font-size:13.0pt'>&nbsp;</span></h2>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Người xưa viết rằng, tha hương mà gặp người
quen biết cũ là một trong bốn cái thú lớn nhất trong đời. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Tôi nghĩ, cần chi phải là quen biết cũ, tha
hương mà gặp một đồng hương, cũng mừng đến lịm người đi chứ. Ðó là trường hợp của
anh Hy và tôi, khi gặp nhau trong cái thành phố Morris nhỏ bé, có dân số bảy
ngàn người nầy, vào năm 1981. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Tôi vì cơm áo, mà trôi dạt đến đây, gặp anh
Hy. Anh được định cư trong thành phố nầy đã hơn một năm. Thế là có được hai gia
đình Việt Nam trong thành phố nhỏ hiền hòa nầy. Không quen biết trước, mà chúng
tôi quý và thân thiết nhau còn hơn cả anh em ruột thịt.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Gia đình anh Hy có năm người, bà mẹ già, hai vợ
chồng anh và hai đứa con nhỏ. Lần đầu tiên gặp chúng tôi, bà cụ mẹ anh Hy cầm
tay vợ tôi mà mắt rưng rưng vì mừng, bà cứ vuốt ve lưng bàn tay vợ tôi mãi. Vợ
tôi thân thiết ngồi ép sát vào bà. Bà cười nói sung sướng, như vợ tôi là đứa
con gái của bà thất lạc nhiều năm mới tìm lại được.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Gặp người đồng hương là sung sướng thế đó. Vợ
anh Hy không dấu được niềm vui, cười nói tíu tít, và nhìn hai vợ chồng tôi với
ánh mắt đầy thiện cảm. Anh Hy hiền lành, ít nói, nhưng nụ cười trên môi nở mãi
không tàn. Hai đứa con chưa biết gì, chạy nhảy, reo hò. Gia đình anh Hy sung sướng,
chúng tôi cũng hân hoan mừng.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Một buổi tối, tôi đi làm về, được điện thoại của
anh Hy, anh hớn hở báo cho biết, sắp có thêm một gia đình Việt Nam tị nạn đến
thành phố nầy. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Giọng anh vui mừng ríu rít. Ông bà người Mỹ bảo
trợ mới thông báo cho anh. Ông bà muốn anh xếp đặt thì giờ, để cùng mấy người
trong họ đạo đi đón người mới đến, vào thứ tư tuần tới.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Tôi vội vã báo tin mừng cho vợ , và trong lòng
nghe lâng lâng vui. Có thêm càng đông đồng hương, càng đỡ buồn, và thỉnh thoảng
qua lại chuyện trò cũng bớt cô đơn nơi quê người. Vợ tôi bàn, nếu thuận tiện,
thì chúng tôi cùng đi đón gia đình Việt Nam tị nạn nầy cho vui, đểø tỏ cái tình
thân thiết lúc ban đầu.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Suốt trong tuần, vợ anh Hy và vợ tôi soạn nồi
niêu, chén bát, li tách, muỗng đũa, chia bớt các thứ cần dùng trong nhà, để
dành mà tặng cho gia đình mới đến. Mỗi khi bà Mỹ bảo trợ tiết lộ một tin tức gì
về người sắp đến, chị vợ anh Hy vội vã điện thoại báo cho chúng tôi biết ngay.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Máy bay sẽ chở gia đình người tị nạn đến phi
trường Chicago vào hôm thứ tư, lúc mười một giờ đêm. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Hôm đó anh Hy bị cảm mạo, lên cơn sốt, thân
nhiệt nóng hơn một trăm độ F. Hai ông bà người Mỹ bảo trợ kêu điện thoại cho
tôi lúc bảy giờ tối, khi tôi mới đi làm việc về. Họ yêu cầu tôi thay anh Hy, đi
cùng họ, để đón người tị nạn mới tới. Bỏ tắm rửa, tôi ăn vội vã, để khởi hành
lúc tám giờ rưỡi, phòng khi đường sá có gì bất trắc. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Ông Mỹ bảo trợ tên là Gary có vợ là bà Eva, cả
hai ghé nhà tôi để hướng dẫn và chỉ đường trên bản đồ. Tôi cũng run lắm, vì
chưa bao giờ đi đến phi trường nầy, và thấy cái bản đồ ghi chằng chịt đường sá
đan nhau, như cái nùi chỉ rối. Ông bảo tôi chạy bám sát xe ông, nhưng chưa được
mười phút thì đã lạc nhau. Khi cách phi trường ba mươi dặm, thì xa lộ bị tắc
nghẽn, vì chiếc xe vận tải hàng hóa bị lật, gây tai nạn dính chùm. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Xa lộ bị đóng hoàn toàn. Khi vào đến phi trường,
tôi bị lạc đường hai lần, chạy quanh mãi mới vào được nhà đậu xe. Ông bà Gary
cũng đi lạc, và đến sau tôi. Tuyết rơi quá dày, nên máy bay cũng đến trễ. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Ông Gary cầm cái bảng lớn, đề tên người chủ
gia đình là Phan Ly, đưa lên cao trước cổng đi ra của hành khách. Gặp dáng người
Á Ðông nào, tôi cũng chăm chắm dòm kỹ. Cho đến khi hành khách không còn ai cả,
thì ông bà Gary bối rối. Ông chạy đi hỏi hãng máy bay, họ xác nhận là có gia
đình anh Phàn trên chuyến máy bay vừa rồi. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Hai vợ chồng ông Gary và tôi, cầm cái bảng đề
tên anh Phàn đi quanh các ghế chờ trên phi trường, thấy gia đình Á Ðông nào,
cũng chìa cái bảng tên ra trước mặt họ, để dò hỏi. Ði quanh ba vòng, mà không
tìm được, ông Gary nhờ loa kêu, hỏi gia đình anh Phàn ở đâu, cho biết để người
bảo trợ đón về. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Cũng biệt vô tăm tích. Ði tìm gia đình anh
Phàn cả tiếng đồng hồ mà không kết quả, cả ba người chúng tôi ngồi xuống ghế
nghỉ một chốc, lòng vô cùng chán nản. Tôi bảo hai ông bà Gary ngồi chờ, và cầm
cái bảng tên đi tìm một lần nữa. Tôi đi dò tìm tên từng gia đình ghi trên cái
túi ni lông mà họ xách trên tay, của cơ quan ICM phát, khi họ cho mượn tiền máy
bay. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Tôi đến gần một anh mang cà vạt đỏ, áo vét ba
mảnh bên trong, bên ngoài khoác áo bành tô bằng dạ. Tôi nhìn tận cái túi, và thấy
loáng thoáng tên Phàn, tôi đánh bạo hỏi:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Anh là Phàn phải không”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Vâng. Tôi tên là Phàn, anh là ai?”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>&nbsp;“ Tôi đi theo hai ông bà bảo trợ người Mỹ
đến đón gia đình anh. Sao nãy giờ chúng tôi đi qua đây nhiều lần, đưa cái bảng
tên anh ra, mà anh lại ngồi im?” – Tôi nói với giọng hơi mất kiên nhẫn.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh Phàn chỉ vào cái bảng và nói:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Cái bảng nầy ấy à? Thấy ông Mỹ chìa ra trước
mặt tôi ba lần, nhưng đâu phải tên tôi mà nhận. Tên ông Ly nào đó mà. Tôi là
Phàn.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Tôi cười, nói nhỏ nhẹ:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Ðây là tên anh . Theo lối Mỹ, ghi tên trước,
họ sau.” </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>&nbsp;“ Ngược ngạo thế thì ‘bố giời’ mới biết
được”.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Thế thì loa kêu tên anh nhiều lần, sao anh
cũng chẳng trả lời?”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>&nbsp;“ Nghe được cái quái gì đâu?”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Tôi chợt nghĩ ra, nếu người ta có gọi tên tôi
trên loa, chưa chắc tôi đã nghe kịp, huống chi anh Phàn là người mới đến. Tôi
quay lại báo tin cho hai ông bà Gary, và giải thích tại sao không tìm ra. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Ông bà Gary mừng, và tôi đọc được sự kiên nhẫn,
chịu đựng của hai ông bà, khi đêm khuya không ngủ, tuyết đổ, lái xe cả trăm đặm,
đi đón một gia đình ngoại quốc, khác màu da, khác chủng tộc, không hề bà con,
không hề quen biết. Và trước đó nữa, phải làm bao nhiêu giấy tờ, mất bao nhiêu
thì giờ, tốn kém đủ thứ. Chỉ vì trái tim biết thương người mà thôi.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Gia đình anh Phàn có hai vợ chồng, năm đứa
con, đứa đầu mười bốn tuổi, đứa út còn ẵm trên tay. Anh Phàn người da sậm, gầy ốm,
hai má thóp, răng cỏ đen điu vì khói thuốc. Vợ anh thấp, trắng hơn, có bề
ngang. Chị mang váy đầm dạ xám, áo vét, ngoài khoác áo bành tô cứng ngắc. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Gia đình anh còn có một bà già mù, mang váy
nâu, đầu quấn khăn mỏ quạ, răng nhuộm đen, trên mắt có che miếng vải đen, gợi
tôi nhớ rõ hình vẽ trong cuốn sách Quốc Văn Giáo Khoa Thư mà ngày xưa còn bé
tôi hay đọc. Bà cụ y hệt cái hình vẽ bà già mù trong sách. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Trang phục của vợ chồng anh Phàn có vẻ sang trọng
hơn cả ông bà bảo trợ nhiều, nhưng cũng không dấu được vẻ quê mùa.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Hành lý được chất lên cao trên bốn chiếc xe đẩy.
Ông Gary, tôi, vợ anh Phàn, và cháu bé gái mười bốn tuổi, mỗi người đẩy một chiếc
xe. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh Phàn đi tay không thong thả, rút thuốc lá
châm mồi và hút trong hành lang, nhả khói mù làm bà Eva ho sặc. ( Dạo nầy, chưa
có luật gắt gao cấm hút thuốc nơi công cộng). Bà Eva đi dang xa ra khỏi anh
Phàn, và ghé lại chiếc xe của cháu bé gái, phụ đẩy. Thấy đi mãi trong hành lang
dài, anh Phàn hất đầu hỏi tôi:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Sao không kêu tài xế lái xe vào gần đây, mà
phải đi xa quá vậy?”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Tôi cười và trả lời:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Tài xế? Tài xế là ông Gary và tôi đây. Xe đậu
trong ga-ra là nơi gần nhất rồi, không có nơi nào gần hơn nữa”.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh Phàn hỏi tôi:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Anh làm tài xế cho ông bà Mỹ nầy? Lương trả
có khá không?”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>&nbsp;“ Không, tôi làm việc cho công ty tư vấn.
Ông bà Mỹ nầy nhờ tôi đi đón, phụ đưa gia đình anh về. Ðường xa, anh có mệt lắm
không?”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Cũng mệt, nhưng chẳng can gì cả.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>&nbsp;“ Có lẽ anh nên đẩy xe giúp cho cháu bé
thì hơn”- Tôi nói.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Kệ nó, để nó làm việc cho quen.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Hành lý quá nhiều, hai chiếc xe hơi không đủ
chở. May mắn ông Gary gặp người quen, ông gởi bạn mang về bớt, hẹn ngày sau sẽ
đến lấy.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Vào ngày chủ nhật đầu tiên của anh chị Phàn
trên đất Mỹ, chúng tôi tổ chức một bữa tiệc lớn để chào mừng và đãi đồng hương.
Anh Hy và tôi, mỗi gia đình đóng năm mươi đồng làm chi phí. Chị Hy và vợ tôi trổ
tài nấu ăn, rộn ràng nấu nướng từ sáng sớm tinh sương. Anh Hy kê thêm thùng giấy
làm bàn, mượn thêm ghế của các gia đình bên cạnh. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Chai rượu nho hồng đậm đặt trên bàn bên cạnh
bình hoa giả. Anh Hy và tôi lái xe đến tận nhà anh Phàn đón tất cả mọi người, cả
cháu bé còn bế trên tay. Ba gia đình vui vẻ nhập tiệc. Anh Phàn kêu bà cụ già
mù bằng dì. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Tôi cảm phục cái tình gia đình của anh Phàn,
khi đem bà dì mù lòa đi vượt biển. Anh Phàn uống rượu nho như uống nước ngọt, nốc
một hơi hết nửa li lớn. Anh nói:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“Rượu nầy nhạt lắm. Có đế trắng hoặc rượu Tây mới
đã miệng.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh Hy nghe vậy, vào bên trong lục tủ, lôi ra
nửa chai Vodka, rót vào ly anh Phàn. Anh Phàn uống một hớp, nói:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Cái nầy mới thật là rượu.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Khi đã ngà ngà, anh Phàn hăng say kể về cuộc
chiến anh hùng chống Mỹ cứu nước của nhân dân ta. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Hạ máy bay ”Con Ma”, bắt giặc lái. Máy bay của
ta núp trong mây, chờ máy bay Mỹ đến thì bắn hạ rụng như sung chín. Anh kể công
ơn bác, đảng, văn minh tiên tiến. Những chuyện nầy, tôi đã nghe nhiều lần khi
còn ở bên nhà. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Vợ anh Hy giận, nói lớn, hỏi sao anh không ở lại
với bác đảng anh hùng của anh, mà lại đi qua Mỹ làm chi. Anh trả lời là sống với
bọn đó không được, sống không nổi, đời sống thua con chó, khoai sắn còn không
có mà ăn, chứ đừng nói đến cơm.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Khi vợ anh Phàn khoe cái hay của ông chồng, chị
nói:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Ông nhà tôi thế chứ khảnh ăn lắm. Chỉ thích
ăn quà, chứ không thích ăn cơm.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Vợ anh Hy nói:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Sống với bác đảng, đói cho rã họng ra, ở đó
mà thích quà không thích cơm. Nói làm sao mà tôi không hiểu chi cả.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Mỗi tuần, các bà trong hội nhà thờ đến đưa vợ
anh Phàn đi chợ hai lần. Họ nhờ chị Hy đi theo để hướng dẫn và thông dịch. Lần
nào đi chợ về, vợ anh Hy cũng kêu điện thoại cho vợ tôi để than vãn:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“Chị biết không, lần nào em cũng xấu hổ muốn độn
thổ quách. Chị ấy lựa những tảng thịt bò đắt tiền nhất, lấy hai ba tảng to tướng.
Lựa các thức ăn ngon nhất, đắt nhất trong chợ, chất đầy một xe cao nghệu. Em
đoan chắc với chị rằng, cái bà bảo trợ chưa bao giờ dám đụng đến các thứ thịt đắt
tiền đó. Bà bảo trợ cứ chỉ vào thịt gà, thịt heo, mà chị ấy lờ đi. Em thấy cái
mặt bà bảo trợ nhăn như cái bị rách. Khi trả tiền, mặt mấy bà tái ngắt vì số tiền
phải trả.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Có lần vợ anh Hy khuyên vợ anh Phàn rằng, nên
chọn các thức ăn có giá trung bình hoặc rẻ mà mua, vì chính ngay các bà bảo trợ,
cũng rất ít khi dám ăn các thứ đắt tiền đó. Vợ anh Phàn lắc đầu mà nói rằng,
mình không trả tiền, tội gì không lựa món ngon mà ăn. Từ đó , vợ anh Hy sinh ra
có thành kiến với gia đình anh Phàn.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Các ông bà bảo trợ trong nhà thờ rất chu đáo.
Mua cho các cháu bé áo quần, giày vớ, áo lót chống lạnh, áo khoác đi tuyết,
sách vở, viết chì, viết màu, túi xách mang lưng để đi học, ghi tên cho các cháu
đến trường. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Khi họ đến thông báo cho gia đình anh Phàn, để
hẹn ngày đem các cháu đến trường, thì anh Phàn phản đối, nhất quyết không cho
cháu gái đầu mười bốn tuổi đi học. Anh lấy lý do là nhà đông con dại, cháu nầy
đã lớn, cần ở nhà giữ em, làm việc vặt , giúp mẹ nấu nướng. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Ba bà bảo trợ cố gắng giải thích, qua sự thông
dịch lõm bõm của vợ anh Hy, rằng luật pháp ở Mỹ bắt buộc trẻ con dưới mười tám
tuổi phải đi học. Nếu không được đi học, thì cha mẹ phải chịu trách nhiệm trước
pháp luật. Chị vợ anh Hy cũng chỉ hiểu lơ mơ lời các bà, và thông dịch cho anh
Phàn. Anh Phàn cứ lắc đầu, nhất quyết không chấp nhận lời khẩn cầu của các bà Mỹ,
xin cho cháu lớn đi học. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Các bà cứ thuyết phục mãi làm anh Phàn nổi giận
nói gằn với chị vợ anh Hy :</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Con của tôi sinh ra, tôi muốn cho nó đi học
hay không là quyền của tôi. Sao các bà ấy cứ muốn xía vào chuyện riêng của
chúng tôi mãi thế.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>&nbsp;“ Pháp luật bắt buộc cho trẻ con đi học.
Không phải các bà muốn đâu.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Pháp luật nào mà lạ thế? Tùy hoàn cảnh gia
đình mỗi người, mà cho con đi học. Nhà nước nào mà can thiệp vào? Ðây là xứ tự
do mà.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>&nbsp;“ Ðúng, xứ tự do, nhưng không phải cha mẹ
muốn làm gì thì làm. Pháp luật bảo vệ con trẻ dưới tuổi trưởng thành.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>&nbsp;“ Thôi, chị đừng nói nữa, tôi đã nhất
quyết rồi. Tôi đã có phương án riêng cho gia đình tôi. Vô ích. Chị đừng tuyên
truyền tôi nữa.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Vợ anh Hy tức cành hông, muốn khóc vì không
phá vỡ được cái vỏ cứng rắn của anh Phàn. Chị cùng ba bà Mỹ chán nản ra về. Tối
hôm đó, bà Eva điện thoại cho tôi, nhờ giải thích cho anh Phàn hiểu luật pháp Mỹ
. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Tôi chưa kịp kêu cho anh Phàn để giải thích,
thì điện thoại reo. Anh Phàn ở đầu dây bên kia. Anh than phiền là các bà Mỹ, và
vợ anh Hy cứ ép anh, buộc phải cho đứa con gái đầu đi học. Anh nói là họ làm áp
lực anh, họ vô lý. Còn bày đặt ra là luật lệ bắt buộc để dọa anh. Nghe giọng
nói của anh, tôi cũng phải chùn lại, vì biết rất khó thuyết phục anh trong lúc
nầy. Tôi chỉ ừ è cho qua chuyện, và giả vờ theo phe anh, mà nói :</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Anh nói đúng, mỗi gia đình có hoàn cảnh
riêng, giải quyết theo cách riêng. Không ai có quyền ép ai cả. Về luật lệ xứ nầy,
thì tôi cũng không được rõ lắm. Hay là anh thử kêu điện thoại qua Oklahoma hỏi
những người anh quen biết từ ngoài Bắc, mà họ đã đến xứ nầy từ lâu rồi, để biết
thêm cho rõ. Biết chắc luật lệ, mà thi hành. Không ai có quyền ép mình theo ý họ,
nhưng mình cũng không nên làm trái luật. Có gì thì anh cho tôi biết với.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Không biết anh có kêu điện thoại cho người
quen ở Oklahoma hay không, nhưng sau cùng, anh Phàn cũng phải nhượng bộ yêu
sách của nhà thờ, để cho cháu gái mười bốn tuổi đi học. Anh nói rằng : “Thôi,
thì tôi cũng tạm thời lui một bước, mình mới đến đây mà căng quá cũng không
nên.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Các ông bà bảo trợ để anh chị Phàn nghỉ ngơi
cho hoàn hồn trong hai tháng. Trời tuyết đổ bên ngoài, trong nhà đóng cửa kín
mít, lò sưởi mở tối đa, anh chị và bà cụ bó gối ngồi trên ghế bành . Cái máy
truyền hình nhấp nhem, nói tiếng Mỹ ồn ào. Anh Phàn bảo rằng, không đi tù, mà
cũng giống như bị giam lỏng, bị quản chế. Ra ngoài thì trời lạnh, tuyết ngập,
đi gần cũng không biết đi đâu, đi xa thì không có xe cộ.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Khi hội nhà thờ muốn kiếm việc cho anh chị
làm, thì anh gạt ngang. Anh nói với ông bà bảo trợ, qua thông dịch của vợ tôi:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Chưa biết nghe, biết nói chi cả chưa thể đi
làm được.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Bà bảo trợ thuyết phục:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Công việc cần làm, không cần nói, cũng không
cần nghe.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>&nbsp;“ Khi nào chúng tôi nói và nghe giỏi như
các bà, chúng tôi sẽ đi làm việc. Gấp làm chi. Tôi cần đi học tiếng Anh cho giỏi.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Vợ tôi bảo rằng, dù anh học thêm năm ba chục
năm nữa, cũng không thể nói và nghe bằng họ được. Ði làm việc, chỉ cần cố gắng.
Còn nghe và nói, thì ai cũng lơ mơ, nghe một phần, đoán một phần. Mình không lớn
lên tại Mỹ, thì hiếm hoi lắm mới nghe và nói giỏi tiếng Mỹ. Phải vừa làm, vừa học.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Nhưng anh Phàn nhất quyết rằng, chưa nghe,
chưa nói giỏi thì chưa chịu đi làm. Nghe vậy, mấy bà trong họ đạo, ngày nào
cũng thay phiên nhau đến nhà anh Phàn dạy tiếng Mỹ. Mỗi ngày dạy bốn giờ liên
tiếp. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Các ông bà Mỹ tin tưởng rằng, trong vòng ít
tháng, thì cả nhà sẽ giỏi tiếng Mỹ, không giỏi bằng họ, thì cũng một tám một mười.
Anh chị Phàn nói rằng, trong các buổi học tiếng Mỹ, họ cảm thấy buồn ngủ khủng
khiếp, cứ rán chống mắt lên, mà cái đầu cứ gục lia lịa. Anh chị uống trà đậm chống
cơn buồn ngủ cũng không hiệu quả. Anh chị thấy những buổi học nầy, như cực
hình, như tra tấn, và nản lòng vô cùng. Học được phút trước, thì phút sau quên
béng đi. Không nhớ gì cả. Anh chị kết luận, là cái óc của anh chị đã hư rồi,
không thể học được gì nữa.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Sau một tháng dạy liên tục, các bà Mỹ cũng nản
lòng, bỏ lớp dần dần, và không đến dạy nữa. Kết quả vượt bực. Anh Phàn thì chỉ ấp
úng nói được hai chữ “yes” và “no” , vợ anh giỏi hơn, nói được rất ngọng thêm
chữ “thank you”. Vợ tôi cho rằng, các bà Mỹ không có phương pháp sư phạm, nên dạy
không kết quả.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Từ đó, anh Phàn mới chấp nhận là không thể học
nói học nghe cho giỏi bằng các ông bà Mỹ được, và cắn răng để cho nhà thờ thu xếp
việc làm cho anh chị.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Mỗi buổi sáng tinh sương, anh Hy đến chở anh
Phàn đi làm, buổi chiều đưa về tận nhà. Có những buổi chiều, khi tan sở, xe anh
Hy là một đống tuyết khổng lồ, anh phải vất vả đào tuyết moi xe ra. Trong khi
anh Hy quần thảo với đống tuyết, với mảng nước đá đông cứng trên kiếng xe, thì
anh Phàn đứng hút thuốc lạnh lùng nhìn. Anh Hy bất bình, nhưng không nói. Một lần,
mệt quá, anh Hy không nín được, quay qua hỏi anh Phàn:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Anh không giúp tôi một tay dọn tuyết cho mau
mà ra về?”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Xe anh chứ có phải xe tôi đâu!”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Nhưng… anh có đi trên xe nầy không?”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Anh lái xe mà, đâu phải việc của tôi”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh Hy giận lắm, im lặng, và không nói với anh
Phàn trong nhiều ngày liên tiếp. Anh Hy nói với tôi rằng, vì đã lỡ nhận lời gởi
gắm của bà Mỹ bảo trợ, nếu không, thì anh chẳng chở anh Phàn đi làm nữa. Tôi an
ủi anh Hy, khuyên anh đừng giận anh Phàn, vì đồng hương hiếm hoi, giận nhau nữa
thì còn ai. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Nhiều khi anh Phàn cự nự anh Hy vì đã đến đón
sớm hơn giờ quy định. Những khi nầy, anh Phàn rề rà cho anh Hy phải ngồi chờ thật
lâu trong xe dưới trời tuyết đổ. Có lần anh Phàn ngần ngừ hỏi:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Tôi hỏi thật, anh đừng dấu nhé. Nhà thờ trả
cho anh mỗi tháng bao nhiêu, để anh đưa đón tôi đi làm ?”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh Hy nghe mà buồn cười, hỏi lại:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Anh hỏi làm chi vậy?”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>&nbsp;“ Hỏi cho biết bao nhiêu, nếu số tiền đó
khá, thì tôi xin lãnh tiền, và kiếm chiếc xe đạp đi làm cũng được.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>&nbsp;“ Không có xu nào cả. Tôi chở anh miễn
phí, vì anh là đồng hương, và vì tôi cũng đã từng qua thời kỳ mới đến định cư
như anh. Ðáng ra anh phải chia tiền xăng, tiền hao mòn xe với tôi mới phải lẽ.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>&nbsp;“ Tôi không tin.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Không tin thì anh thử hỏi mấy ông bà bảo trợ
xem.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh Phàn cười mũi:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Có hỏi mấy ông bà Mỹ, thì vợ anh, hay anh
phiên dịch. Anh chị muốn nói chi mà không được. Thà đừng hỏi.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh Hy buồn lắm, nhưng không nỡ nói nặng lời,
anh chỉ thở dài:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Năm ba năm nữa, nếu nhớ lại chuyện nầy, anh
sẽ biết rõ sự thực.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Mỗi ngày, có xe nhà trường đến tận nhà chở ba
cháu bé đi học. Cháu lớn học ở trường xa hơn, hai cháu nhỏ học trường tiểu học
gần nhà. Anh Phàn nói rằng, nhờ “đấu tranh gay gắt” với nhà thờ về vụ cho đứa
con lớn đi học, mà nhà thờ phải nhượng bộ, bằng cách đem xe đón tận nhà, đưa
luôn ba đứa đi học. Chị vợ anh Hy giải thích rằng, trẻ con ở thành phố nầy, em
nào cũng được vậy, không riêng gì các cháu con anh Phàn. Anh Phàn không tin và
chỉ cười ruồi đáp lại.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Mùa đông miền Trung Bắc nước Mỹ, như mọi ngày
đông khác, tuyết đổ ngập đường trắng xóa. Xe cào và thổi tuyết hoạt động liên
miên. Muối được rải ra những con đường chính cho xe chạy. Một cháu trai nhỏ con
anh Phàn đang ngồi trong lớp học, bỗng đứng dậy ôm sách vở ra về.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Cô giáo cản lại. Hai bên trao đổi vài câu.
Không ai hiểu ai. Cô giáo chỉ ra sân đầy tuyết trắng chất thành đống cao, như
muốn nói cho em hiểu rằng không thể đi được, và dắt em về lại chỗ ngồi. Em rươm
rướm nước mắt, và đứng dậy, nhất định ra về. Cản mãi không được, cô giáo kêu bà
hiệu trưởng. Bà xuống lớp, khuyên bảo em. Hai bên cũng không hiểu nhau. Bà
không thể để em bé bảy tuổi ra về một mình trong gió hú, trong tuyết cao chất đầy
như thế. Bà cầm tay giữ em bé lại. Em khóc lớn. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Hai bà giáo nhìn nhau thất vọng, không biết phải
làm gì. Bỗng bà hiệu trưởng nhớ là em bé có con chị học trên nó hai lớp. Bà cho
người đi kêu chị nó xuống. Con chị xuống gặp đứa em, nói vài câu. Xong, con chị
nắm tay thằng em dẫn nó ra về. Hai bà giáo vội cản lại. Kéo hai em vào bên
trong lớp. Cả hai đứa đều khóc ròng.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Bà hiệu trưởng dẫn hai chị em đứa bé về phòng,
và kêu điện thoại cho bà Mỹ trong gia đình bảo trợ, nhờ giúp đỡ. Bà bảo trợ vào
trường ngay. Bà dắt hai chị em về lớp, hai đứa không chịu đi, mà nhất định kéo
nhau ra sân, để đi bộ về nhà. Ba bốn cô giáo họp lại bàn cãi. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Một hồi sau, theo yêu cầu của các cô giáo, bà
bảo trợ chạy xe đến công ty anh Phàn đang làm, xin cho anh được tạm nghỉ, đến
trường giải quyết việc học của hai cháu. Anh Hy phiên dịch cho anh Phàn biết,
là hai cháu không chịu học, mà đòi đi bộ giữa mưa tuyết, để về nhà. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh Phàn giận hầm hầm và nói với anh Hy : “
Con cái mất dạy. Ðể tôi đến cho chúng vài bạt tai, cho bớt biếng nhác.” Anh Hy
vội vã níu anh Phàn lại, đặn dò: “ Không được, đánh trẻ con thì cảnh sát còng
tay đó . Ðừng dại dột.” Anh Phàn hất tay anh Hy ra, và chưa dứt cơn giận: “ Vợ
chồng anh được cái giỏi là hay hù họa tôi mà thôi. Con cái mà không đánh cho sợ,
thì thành hư đốn. Dạy con từ thuở nên ba.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh Hy biết khó thuyết phục anh Phàn, bèn nói
vọng theo: “ Bớt nóng giận. Ðừng đánh con, tội nghiệp. Có chi thì từ tốn, dạy bảo.”
Anh Hy sợ anh Phàn bị cảnh sát còng tay. Khi xe đến trường, anh Phàn hùng hổ,
xăm xăm đi theo bà Mỹ đến gặp hai đứa con. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Hai đứa bé mặt xám ngắt, trên mắt còn ướt sũng
lệ. Anh Phàn lớn giọng gằn hai đứa bé. Sau vài câu trao đổi giữa ba cha con, mặt
anh Phàn dịu xuống, đến nắm tay hai đứa con, dắt chúng ra về. Tuyết ngập trời,
tuyết cao nghệu, các bà giáo cản cha con anh lại không cho đi. Không ai cho anh
dắt trẻ con đi trong mưa tuyết lạnh lẽo nầy.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh kéo con đi, nhưng một ông giáo to lớn như
hộ pháp, giữ tay hai em bé lại. Các bà giáo đang vây quanh thì líu lường xôn
xao. Anh Phàn nhìn đám thầy cô người Mỹ với ánh mắt tuyệt vọng, mặt anh nhăn
nhúm đầy đau khổ, anh vội cúi xuống, banh quần thằng bé ra, và òa khóc lớn. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Cả ba cha con cùng khóc vang thảm thiết. Mùi
thối tha bốc lên làm ngát mũi. Mấy ông bà giáo người Mỹ cùng ồ lên một tiếng lớn,
và cùng cười. Họ hiểu, em bé đã phóng uế ra cả quần. Em đã không biết nói sao để
xin cô giáo đi ra phòng vệ sinh, và cũng không biết phòng vệ sinh ở đâu, rán sức
cầm cự, và khi hết chịu nổi, thì phóng ra quần.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Mỗi buổi chiều, sau khi anh Phàn đi làm về chừng
một tiếng, thì có bà Mỹ đến chở vợ anh đi làm. Mấy ông bà Mỹ xin cho chị được
chân rửa bát tại một khách sạn sang nhất trong tỉnh nhà. Khoảng mười giờ rưỡi
đêm, thì mấy bà Mỹ trong họ đạo chia phiên nhau, lái xe trong tuyết lạnh, đến
chở vợ anh Phàn về nhà. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Mùa đông tỉnh lẻ, họ ngủ sớm, mười giờ đêm là
đã say giấc, họ phải để đồng hồ báo thức. Vợ tôi thường biểu lộ sự cảm phục
lòng tốt của các bà trong họ đạo. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Khuya lạnh, ai mà không muốn thẳng giấc, phải
thức dậy đội tuyết ra đi là một cực hình. Có nhiều đêm, vì lý do bất khả kháng,
các bà kêu tôi, nhờ đến đón chị Phàn về. Thời đó, dù sáng phải dậy lúc năm giờ,
để kịp năm giờ rưỡi khởi hành, đi làm, nhưng tôi vui vẻ nhận lời ngay, để cám
ơn cái lòng tốt của các bà Mỹ, đã giúp cho người đồng hương của tôi. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Có lần tôi bị cảm mạo, chóng mặt, mà không dám
từ chối, sợ các bà nghĩ oan, là tôi không có lòng. Mỗi lần đi đón, thì tôi phải
cào tuyết trên xe hơn mười lăm phút, chờ máy nóng mới đi được. Bởi thế, nên thường
đến trễ. Vợ anh Phàn giận, không vui, ngồi trên xe mà không nói một lời nào . Cả
không một lời cám ơn, một lời chào khi được đón và khi về thấu nhà. Có lần chị
nói:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Nếu đón tôi, thì đừng đến trễ. Ngồi chờ rất
nản.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>&nbsp;“ Tôi được các bà Mỹ kêu, nhờ đi đón chị,
thì tôi đi ngay. Phải mang áo, phải cào tuyết, phải chờ xe ấm máy, nên hơi trễ,
chị đừng buồn. Các bà người Mỹ tử tế quá, đêm nào cũng đi đón chị trong lạnh lẽo,
mưa, tuyết.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Tôi có nhờ các bà đâu. Họ bắt tôi phải đi
làm việc đấy chứ. Hừ, tử tế!”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Tôi không buồn mà thương cho chị. Có lẽ anh chị
Phàn hiểu lầm rất nhiều về lòng tốt của những người chung quanh.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Một hôm, anh chị Phàn mời vợ chồng tôi, và vợ
chồng anh Hy đến nhà, để nhờ chúng tôi một việc quan trọng. Hỏi anh chuyện gì,
anh nói sẽ cho biết sau. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh Hy cười nói với tôi rằng, sao cái lối nói
nầy giống hệt cách thức của công an nhà nước cọng sản hồi trước. Buổi chiều đi
làm việc về, có “giấy mời” tối nay ra trụ sở công an, lý do “Cho biết sau”. Cứ
thế mà run, mà thắc mắc, không biết có chuyện gì, không biết có bị nhốt luôn
hay không. Ra đi mà hồi hộp, dặn dò vợ con phải làm gì để sinh sống, nếu bị nhốt
tù.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Chúng tôi rủ nhau cùng qua nhà anh Phàn mà
không phải hồi hộp, không phải lo lắng. Anh Chị Phàn cùng bà cụ đã ngồi sẵn
trong phòng khách. Họ rót nước trà mời chúng tôi, xem bộ trịnh trọng, không lạt
lẽo như thường ngày. Sau một hồi thăm hỏi xã giao, anh Phàn tằng hắng nói:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Tôi mời các anh chị đến đây, vì không còn ai
có thể giúp cho chúng tôi được trong hoàn cảnh câm điếc này. Nhà thờ đã ăn chận
của gia đình tôi mỗi tháng hơn hai ngàn đô. Tôi van xin các anh chị, nói với
các ông, các bà trong nhà thờ, cho chúng tôi lại số tiền đó, để tôi làm vốn, ra
làm ăn buôn bán, kiếm sống, chứ đi làm cu-li cho hãng sửa tàu, cho khách sạn,
thì biết bao giờ mới ngóc đầu lên nổi? Chúng tôi van lạy các anh chị, xin giúp
chúng tôi, và vì thương các cháu nhỏ …”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Cả bốn người chúng tôi bàng hoàng, không tin
vào lỗ tai mình. Vợ anh Hy ấp úng hỏi lại:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Nhà thờ ăn chận tiền của anh chị? Mỗi tháng
hơn hai ngàn ? Sao? Anh nói rõ hơn được không?”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh Phàn gằn giọng, nói lớn, rõ ràng:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Ðừng vờ vĩnh. Gia đình tôi có tám người, nhà
nước Mỹ cấp cho, ít nhất cũng trên ba ngàn bạc mỗi tháng. Cứ cho tiền chợ, tiền
nhà mà mấy ông bà bảo trợ chi cho chúng tôi, chừng mấy trăm là cùng, thì cũng
còn hơn hai ngàn đồng mỗi tháng, chứ có ít đâu. Nếu không ăn chận, thì tiền đó
để đâu, vào túi ai?”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Vợ anh Hy tái mặt, hỏi:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“Ai nói với anh điều đó? “</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>&nbsp;“ Chúng tôi biết rõ lắm, không cần ai
nói cả.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh Hy ôn tồn giải thích rằng, anh cũng đã đến
đây trước. Anh rõ thủ tục. Ban đầu hội nhà thờ thuê giúp nhà, cho tiền chợ, mua
cho đủ các thứ cần dùng hàng tháng. Rồi họ kiếm việc cho mình làm. Khi đã có
lương tiền, thì mình phải tự túc lấy. Ðó là chính sách của nhà thờ.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Mặt anh chị Phàn và cả cụ già đều sậm lại. Giọng
chị Phàn chua ngoét:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Chúng tôi đâu có ngu. Tôi biết rõ hai ông bà
Hy nầy là những con cò mồi của nhà thờ. Biết rõ đến mười mươi.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh Hy run lên vì giận, chị Hy thì mặt đỏ bừng,
thét lên the thé:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“Làm cò mồi để được cái gì? Ăn nói như những kẻ
vô ân bạc nghĩa. Nói như vậy mà không biết tự xấu hổ sao? Giao thiệp với hạng
người nầy thêm dơ dáy, thêm nhục nhã cho cái giống nòi mình mà thôi.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Chị Hy kéo anh chồng đứng dậy, giận dữ ra về.
Anh Hy quay lại nói với anh Phàn:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Tuần tới, ông tự kiếm lấy phương tiện mà đi
làm. Tôi không muốn làm mọi cho ông nữa.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Vợ tôi cũng giận và muốn ra về theo vợ chồng
anh Hy. Tôi làm dấu, bảo ngồi yên. Anh Phàn phân trần tiếp:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“Chuyện trợ cấp cho người mới định cư là luật
của nhà nước Mỹ. Rõ ràng, không ai chối được. Chúng tôi đã biết rõ từ hồi còn ở
trại tị nạn Hồng Kông. Nay nhà thờ ăn chận tiền, rõ ràng thế, mà còn chối loanh
quanh.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Tôi thấy tội nghiệp cho vợ chồng anh Phàn, vì
hiểu lầm, nên có nhiều suy nghĩ và hành động đáng tiếc. Tôi cũng không dám nói
thẳng là anh đã hiểu lầm luật lệ. Biết là khó mà giải thích cho gia đình anh
Phàn hiểu, không chừng càng giải thích, thì càng gây thêm nhiều ngộ nhận khác. Tôi
ngồi im một lúc suy nghĩ. Anh Phàn nói tiếp :</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Bây giờ chỉ còn hai anh chị. Tôi nhờ anh chị
‘báo cáo’ lại cho nhà thờ những đòi hỏi chính đáng của gia đình chúng tôi.
Chúng tôi kiên quyết đấu tranh cho đến thắng lợi cuối cùng.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Vợ tôi nghe cái giọng điệu giống hệt những anh
cán bộ trong các buổi học tập chính trị bên nhà, thì phì cười, hết giận. Vợ tôi
nói:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Xem bộ mấy ông mấy bà trong họ đạo nầy dư
công rỗi nghề gớm nhỉ. Mình ở xa ngàn dặm, không bà con, không quen biết, không
ân nghĩa, không nợ nần, lại nai lưng ra bảo lãnh mình vào đây, cho nhà ở, cho
cơm ăn, cho áo mặc, lo cho đủ thứ. Lại bị ghét bỏ, thật đáng đời. Của nợ giữa
đường mà mang cõng lên lưng. Anh chị xem, không biết họ bảo lãnh cho mình, thì
được lợi lộc gì nhĩ ? “</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Hai vợ chồng anh Phàn cùng nói lớn một lúc, với
giọng chắc nịch:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Ðể lập thành tích chứ để làm gì. Ai mà không
biết.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Vợ tôi bật cười ha hả và nói tiếp:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Ðúng. Lập thành tích dâng lên đảng !”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Tôi ôn tồn bảo vợ tôi đừng đùa nghịch. Tôi hứa
sẽ cố gắng giúp hai anh chị Phàn và gia đình. Chữ hứa của tôi, trong thâm tâm,
là hứa cố gắng giúp anh chị giải tỏa những hiểu lầm đáng tiếc, nhưng có lẽ anh
chị Phàn tưởng là tôi sẽ đến nhà thờ đòi tiền “ăn quỵt” giúp cho anh chị.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Chúng tôi về, ghé lại nhà anh chị Hy. Anh chị
Hy chưa nguôi giận. Chị vợ anh Hy nói:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Chúng nó là thứ vô ân bạc nghĩa, không biết
đạo lý làm người. Khi nào cũng ngoác miệng ra nói lời dóc lác, đao to búa lớn,
nào là đấu tranh, nào là thắng lợi, kiên quyết. Nghe mà ngứa lỗ tai, chịu không
nổi.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Vợ tôi nói:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Họ còn cho rằng, nhà thờ muốn lập thành tích
nên bảo lãnh họ đến đây.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh Hy phì cười, nói:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Mấy ông bà trong họ đạo mà nghe câu nầy, chắc
tức mà hộc máu chết hết không còn một mống. Thôi, anh chị cũng nên tránh xa gia
đình anh Phàn, để tránh bực mình và rắc rối về sau. Những hạng người nầy, không
chơi được.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Tôi nói:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Thôi, anh chị bớt giận. Tất cả cũng do hiểu
lầm. Người ngoài, không cùng màu da, không cùng dòng giống, mà họ còn tận tình
giúp đỡ. Mình không giúp nhau, thì làm sao cho lòng yên ổn được.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Nhưng họ nói cái giọng khó nghe của ‘bọn dân
tộc anh hùng’, ngứa tai chịu không nổi.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Tôi dịu giọng:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Họ cũng là nạn nhân dài hạn của chế độ. Họ
còn đáng thương hơn chúng ta nữa, vì đã chịu đựng chế độ lâu dài hơn hai mươi mấy
năm. Nếu chúng ta sống trong hoàn cảnh đó, được giáo dục theo lối đó, thì không
chừng chúng ta tệ hại hơn anh chị Phàn bây giờ. Anh chị đừng buồn nữa. Thứ hai
nầy, anh cứ đến chở anh Phàn đi làm như thường nhé. Chúng ta không thương nhau,
thì ai thương chúng ta được?”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh Hy im lặng. Chúng tôi ra về. Không biết
nghĩ sao, vào tối chủ nhật, anh Hy nhờ tôi điện thoại báo cho anh Phàn biết là
sáng thứ hai, sẽ đến đón anh Phàn đi làm như thường lệ. Tôi nghe mà mừng. Nhưng
anh Hy và anh Phàn vẫn còn buồn nhau. Cùng đi cùng về mà giữ im lặng, không nói
một lời. Sau nầy, anh Phàn nói với tôi rằng: “Bố bảo, thằng Hy cũng không dám
thôi đưa rước tôi đi làm. Nó còn phải rình mò, dò xét tôi, để báo cáo cho nhà
thờ nữa chứ.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Mỗi sáng Chủ Nhật, các ông bà Mỹ đến chở toàn
gia đình anh Phàn đi nhà thờ xem lễ. Với ý nghĩa làm ơn, làm phước, cứu vớt
linh hồn của một gia đình ngoại đạo tội nghiệp, chưa biết đến danh Chúa Trời,
đem ơn phước đến cho họ. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Nhưng gia đình anh Phàn cắn răng chịu đi nhà
thờ, là để làm ơn cho các ông bà Mỹ, làm họ vui lòng, may ra họ nghĩ lại mà trả
lui số tiền đã “ăn chận”. Chứ đến nhà thờ, theo anh Phàn nói, chỉ nghe xi-lô
xi-la không biết họ nói gì, buồn ngủ lắm, ngồi lâu mỏi lưng, tê chân. Anh Phàn
nói với tôi rằng:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Mấy ông bà Mỹ sang trọng, giàu có nầy, nhưng
keo kiệt không ai bằng. Mỗi khi lễ xong, có người cầm cái vợt đi thu tiền, tôi
thấy họ chỉ cúng vào vợt tờ bạc một đồng thôi. Ðể cho họ xấu hổ, nhục nhã, khi
nào tôi cũng bỏ vào vợt mười đồng.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Tôi chỉ cười, không dám có ý kiến.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Một hôm anh Phàn lội tuyết qua nhà tôi vào buổi
tối, đem tặng một gói trà Tàu bèo nhèo mà anh đã mua từ Hồng Kông. Sau một vài
câu chuyện vu vơ, anh lôi trong túi ra một xấp điện tín mười tờ, đưa cho tôi
xem, và hỏi những món hàng ghi trong điện tín có thể mua ở đâu, làm sao tìm ra
tiệm bán giá rẻ. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Tôi lật từng trang điện tín từ Hải Phòng, Hà Nội.
Móng Cáy điện qua, do nhiều người khác nhau đánh đi, yêu cầu gởi những món đồ
gia dụng như máy nghe nhạc, máy chụp hình, xe đạp đua, vải vóc, bột ngọt, thuốc
trụ sinh và những món linh tinh khác nữa. Anh nói :</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Bên nhà tưởng tôi qua đây đi ăn cướp tiền của
thiên hạ anh ạ. Tiền đâu mà đòi hỏi đủ thứ như thế nầy? Tôi cũng nhức đầu về mấy
cái điện tín và thơ từ liệt kê dài lòng thòng các món hàng họ đòi hỏi. Ðiên lên
được đấy chứ .”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Tôi an ủi anh:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Bên nhà họ khổ quá, mình giúp đỡ được ít nhiều,
thì giúp trong khả năng của mình. Anh lo buồn làm chi cho khổ tâm vô ích.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>&nbsp;“ Người ta tưởng qua đến Mỹ là hốt tiền
thiên hạ như hốt lá vàng. Mỹ nó ngu cả hay sao?”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Tôi hứa khi nào rảnh, sẽ lái xe đưa anh lên
Chicago, tìm các tiệm bán hàng cần thiết để anh dò hỏi giá cả. Anh hỏi vay tôi
năm trăm đồng, có tiền lời mười phân, và sẽ hoàn trả lại khi lãnh được tiền trợ
cấp. Tôi cười bảo anh:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Ðể tôi bàn lại với vợ tôi, thuyết phục bà
cho anh vay. Vì hầu bao trong gia đình do các bà nắm giữ, và giữ chặt lắm. Mỗi
ngày tôi phải ngửa tay xin tiền quà, tiền xăng. Và nếu có cho anh vay, thì cũng
không dám lấy lời. Ở Mỹ mà cho vay cắt cổ, thì cũng dễ vác chiếu ra tòa lắm.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>&nbsp;“ Tiền lời là do tôi đề xuất, và bằng
lòng, chứ anh có ép tôi đâu? Anh tự quyết định cho tôi vay không được sao? Các
anh yếu đuối quá, anh Hy cũng vậy, để cho vợ lấn lướt, qua mặt. ”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Tôi cười, nói đùa:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Ðàn ông miền Nam chúng tôi không được dũng cảm
như các anh. Mà khi ở trên đất Mỹ nữa , thì chúng tôi càng xìu như sợi bún
thiu.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Làm việc được bốn tháng, anh Phàn bỏ việc mà
không thông báo cho công ty, nên anh bị sa thải. Mấy người bảo trợ trong nhà thờ
đến nhà anh tìm hiểu sự việc để giúp đỡ. Họ kêu vợ chồng anh chị Hy đi thông dịch,
nhưng anh chị Hy từ chối. Họ đến nhờ vợ tôi. Nhóm nhà thờ gồm năm ông bà, đi
hai xe. Họ hỏi lý do thôi việc. Anh Phàn lừng khừng đáp:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Không muốn làm việc nữa, thì nghỉ.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Thế anh đã kiếm ra việc làm khác chưa ?”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Chưa”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Không có việc làm, lấy tiền đâu chi tiêu,
thuê nhà, ăn uống?”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Tôi không biết!”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Tại sao anh không muốn làm việc đó nữa? Có vấn
đề gì không? “</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Không có vấn đề chi cả. “</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Anh có muốn nhà thờ tìm việc khác cho anh
không?”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Chưa muốn. Khoan đã.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Mấy ông bà trong nhà thờ lắc đầu, nhìn nhau, rồi
nhìn anh Phàn với ánh mắt thương hại. Các ông bà hỏi, bây giờ anh muốn gì
không? </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh nhờ vợ tôi nói, là muốn nhà thờ trả lại
cho anh số tiền hơn hai mươi ngàn mà họ đang giữ giúp, để anh tính kế làm ăn. Vợ
tôi tái mặt, không biết phải nói làm sao, để hội nhà thờ khỏi bất bình. Ngập ngừng,
vợ tôi nói trại ra rằng, anh Phàn tha thiết muốn biết những chi phí của nhà thờ
đã chi tiêu cho anh, và ai đã đóng góp bao nhiêu, quỹ nhà thờ bao nhiêu, và nhà
nước cho bao nhiêu, để anh tri ân họ. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Các ông bà khoát tay, bảo là không cần thiết,
đừng nghĩ đến, đừng thắc mắc. Vợ tôi năn nỉ, nói rằng, nếu không được biết những
điều đó, thì anh Phàn cứ thắc mắc mãi, không yên tâm để làm ăn. Các ông bà cười
sung sướng, thoải mái.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Cuộc ‘đấu tranh kiên cường’ của anh Phàn gần
thành công mà anh không biết. Khi nhà thờ thấy anh chị đều thôi việc, không chịu
đi làm nữa, họ cũng quýnh lên, lo lắng lắm. Họ đạo cũng nghèo, tín hữu cũng
không giàu có chi, không thể đài thọ dài ngày cho cái gia đình đông đảo nầy được.
</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Các ông bà bảo trợ chịu thua, định ngày đem
gia đình anh Phàn lên sở xã hội xin trợ cấp của quận hạt. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Nhưng anh Phàn loan báo rằng, anh sẽ dời nhà về
Oklahoma City. Cả họ đạo thở phào. Anh Phàn có nhiều bạn bè quen biết trong trại
tị nạn cũ, họ đã định cư ở Oklahoma, và biết rành mạch cách xin trợ cấp xã hội.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh Phàn nhờ tôi mua vé máy bay cho cả gia
đình về Oklahoma City, đồng thời dàn xếp xe cộ để chở anh chị ra phi trường.
Ông Gary và bà Eva hứa thuê một chiếc xe có thùng sau lớn, để chở hành lý cồng
kềnh của gia đình anh. Tôi và anh Hy, hai xe sẽ chở người trong gia đình. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh Phàn nói nhỏ với tôi rằng, trước khi đi
anh sẽ đốt căn nhà để trừ vào số tiền nhà thờ đã ăn quịt của anh. Ăn của ai thì
được, ăn của anh thì nuốt không trôi đâu. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Tôi can gián, và dọa anh rằng FBI của Mỹ giỏi
lắm, thế nào họ cũng điều tra ra. Và tội chi đi tù cho khổ thân, con cái không
ai nuôi. Mình đến đây, đời sống còn dài, còn sức thì còn làm ra tiền. Vã lại,
có đốt căn nhà, mình cũng không được đồng xu nào, chưa chắc đã hả được cái tức
tối, mà mua thêm lo lắng vào thân. Lỡ cháy lan qua nhà lân cận, thì thêm tội
nghiệp những người láng giềng tốt của anh. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh nói rằng, nếu không đốt được nhà, thì trước
giờ đi, anh sẽ phá cho tan tành, đập vỡ bồn cầu, nhà tắm, bẻ ống nước, phá tủ lạnh,
đập bếp. Tôi cười bảo rằng, anh cứ lo đi trước, sau khi anh đến Oklahoma rồi,
tôi sẽ thay anh làm các việc đó. Ðừng làm sớm, mà họ giữ anh lại, không đi được,
mất toi tiền máy bay.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Ngày anh Phàn ra phi trường, tôi và anh Hy xin
nghỉ việc, thay phiên nhau đến nhà anh, lấy cớ là phụ soạn hành lý, nhưng thật
tâm là để ngăn cản anh phá hoại căn nhà. Khi cả nhà lên xe hết, anh Hy chạy vào
một vòng bên trong nhà, xem có gì hư hại không. Anh Hy ra xe và đưa hai ngón
tay lên làm một vòng tròn, cho tôi biết là mọi sự tốt đẹp. Tôi thở phào.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Trong khi chờ máy bay, anh Phàn nhờ tôi nói với
ông Gary và bà Eva rằng, qua Oklahoma, anh sẽ gởi tiền, mua vé máy bay, mời cả
họ đạo của ông bà qua chơi, anh sẽ bao tiền ăn ở, bao tất.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Tôi dịch khác đi, nói là anh biết ơn hai ông
bà lắm, và không bao giờ quên cái ơn bảo bọc lúc ban đầu nầy. Hai ông bà nghe
xong cảm động, ôm chầm lấy anh chị mà nói cám ơn rối rít. Anh Phàn thì tưởng
hai ông bà mừng vì được anh hứa cho vé máy bay, cả họ đạo sẽ được đi chơi.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Khi đưa gia đình anh ra máy bay, chúng tôi ôm
nhau thân thiết, và mắt anh Phàn cũng rươm rướm ướt, anh nói nhỏ với tôi, giọng
run run rằng, thôi đừng phá căn nhà nữa. Tôi gật đầu.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Ðưa gia đình anh Phàn đi rồi, anh Hy nói với
tôi rằng:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“Thế mà tôi cũng thấy buồn, trống trải, như mất
mát một cái gì đó. Bây giờ chỉ còn hai gia đình mình trong thành phố nầy
thôi.”.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Trong lòng tôi cũng thấy buồn.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Mười sáu năm sau, kể từ khi đưa gia đình anh
Phàn về Oklahoma, tôi tình cờ gặp lại anh trong một tiệc cưới tại Houston,
Texas</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh nhận ra tôi, mà tôi không nhận ra anh. Vì
bây giờ anh mập mạp, trắng hồng, ăn mặc chững chạc, không còn dáng quê mùa như
xưa. Vợ anh thì sang trọng trong bộ áo kim tuyến lóng lánh, như cô ca sĩ. Anh
ôm chầm lấy tôi, hỏi có còn nhớ ra anh là ai không.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh nói: “Phàn đây, Phàn ở Morris, Illinois
đây mà.” Tôi cũng mừng vui gặp lại người quen biết xưa. Anh xin chuyển bàn, để
vợ chồng anh ngồi cạnh chúng tôi mà hàn huyên. Anh cho biết ở Oklahoma được hai
năm , thì dọn về Houston, bây giờ cả hai vợ chồng đều làm việc cho một hãng sản
xuất đồ nhựa. </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Suốt hơn mười mấy năm anh làm hai việc toàn thời
gian, mỗi đêm chỉ ngủ năm sáu giờ thôi. Ngày nghỉ thì đi sửa chữa nhà cửa, ống
nước. Hai cháu gái lớn đã có gia đình. Cháu trai kế thì vừa tốt nghiệp đại học.
Bây giờ anh chị Phàn có ba căn nhà, một căn để ở, hai căn cho thuê.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Tôi mừng cho anh. Anh nói với giọng thành thật:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Hồi mới qua, chắc anh chị buồn chúng tôi lắm.
Nhiều năm sau tôi còn ân hận, và xấu hổ vì chuyện xưa. Bị thông tin sai lạc,
tôi hiểu lầm, làm nhiều chuyện lố lăng, kỳ cục, bậy bạ. Lại ăn nói ngang ngược.
Tôi nhớ ơn anh chị, và cả vợ chồng anh Hy, chịu đựng được chúng tôi, mà không đấm
cho vỡ mồm, hộc máu mũi. Càng lâu, tôi càng thấm thía cái câu ‘ Bầu bí một
giàn’ của anh Hy nói ngày xưa.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Vợ anh Phàn cười vui vẻ, nói tiếp:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Ông nhà tôi thay đổi nhiều lắm rồi. Nhưng
không bỏ được cái phét lác đã ăn sâu vào máu. Cứ một tấc thấu trời.”</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Chúng tôi cùng cười với nhau. Tôi nói đùa:</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>“ Nếu phét lác mà không hại đến ai, thì cứ để
anh phét lác cho sướng cái miệng. “</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
lang=VI style='font-size:13.0pt'>Anh Phàn ôm lấy vai tôi và lắc lắc, cười vui vẻ.</span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><b><span
style='font-size:13.0pt'>Tràm Cà Mau</span></b><span style='font-size:13.0pt'> </span></p>

<p class=MsoNormal style='margin-bottom:6.0pt;text-align:justify'><span
style='font-size:13.0pt'>&nbsp;</span></p>

</div>


<!--- REPLACE LAST </HTML></BODY>  --->

<div align="center">

<p> <font  face="Arial" size "1" color="blue">

	<a href="#" onClick="history.go(-1);return true;" 
		onmouseover="popup()" 
		onmouseout="kill()"><img src="http://thatsonchaudoc.com/backgrpic/Backarrow2.gif" alt="" border="0"> 
	</a>

	<a href="#" onClick="history.go(-1);return true;">Trở lại trang trước 
	</a>

	<a href="#top" class="nav" 
		onmouseover="popup()" 
		onmouseout="kill()"><img src="http://thatsonchaudoc.com/backgrpic/Toparrow2.gif" alt="" border="0"> 
	</a>

	<a href="#top" class="nav">Trở lên đầu trang 
	</a>
      
</P>

<p class=MsoNormal><o:p>&nbsp;</o:p></p>

</div>

	 
	    			</td>
    	   		   </tr>
	            </table>
               </td>
		  </tr >   <!--- Start Body --->  
  

           </table><!--- **** main body --->
	    </td>
    	   </tr>
   	  </table>
  	</td> <!-- width = 950--->
    </tr>  <!--- **** 100% window  --->
   </table>
  </td>
 </tr></TABLE>
</BODY>
</HTML>
�